گورگوسوروس

گورگوسورس; محدودهٔ زمانی: کرتاسه پسین، ۷۶٫۶ تا ۷۵٫۱ میلیون سال پیش PreЄ Є O S D C P T J K Pg N ↓
	اسکلت گورگوسورس در موزه کودکان ایندیاناپولیس
رده‌بندی علمی
فرمانرو:	جانوران
شاخه:	طنابداران
رده:	خزندگان
بالاراسته:	دایناسورها
راسته:	ساریسکین‌ها
زیرراسته:	تروپودها
بالاخانواده:	†تیرانوسوروئیدها
تیره:	†تیرانوسوریدها
زیرخانواده:	†آلبرتوسورین‌ها
سرده:	†گورگوسورس
گونه:	G. libratus†
نام دوبخشی
	Gorgosaurus libratus; (لارنس لامبی، ۱۹۱۴)
مترادف
	Laelaps incrassatus; (ادوارد درینکر کوپه، ۱۸۷۶); Gorgosaurus sternbergi; (بارنوم براون، ۱۹۲۳);

گورگوسورس (نام علمی: Gorgosaurus) یک سرده منقرض‌شده از دایناسورهای تروپود گوشت‌خوار متعلق به خانواده تیرانوسوریدها است که در طول دوران کرتاسه پسین (کامپانین) و بین ۷۶٫۶ تا ۷۵٫۱ میلیون سال پیش در غرب آمریکای شمالی زندگی می‌کرد. این سرده شامل تنها یک گونه شناخته شده با نام گورگوسورس لیبراتوس است که سنگواره‌های آن در ایالت کانادایی آلبرتا و ایالت آمریکایی مونتانا کشف شده‌است. دیرینه‌شناسان گورگوسورس را تنها گونه نماد سرده خودش می‌دانند. چند گونه نیز به اشتباه به سرده گورگوسورس نسبت داده شده‌اند.

مانند بسیاری از تیرانوسوریدها شناخته شده، «گورگوسورس» یک دوپا درنده بزرگ بود، اندازه طولی ۸–۹ متر (۲۶–۳۰ فوت) و در حدود ۲ تا ۳ وزن داشت. ده‌ها دندان بزرگ و تیز آرواره‌هایش را پوشانده بودند، در حالی که اندام‌های جلویی دو انگشتی نسبتاً کوچک بودند. گورگوسورس ارتباط خویشاوندی بسیار نزدیکی با آلبرتوسورس دارد و با نسبتی دورتر با تیرانوسورس خویشاوند است. میان گورگوسور و آلبرتوسور به غیر از چند تفاوت ظریف در شکل دندان‌ها و استخوان‌های جمجمه تفاوت خاص دیگری وجود ندارد و برخی متخصصان گورگوسورس لیبراتوس را گونه اولیه سرده آلبرتوسورس می‌دانند که در این صورت گورگوسورس صرفاً مترادف یا گونه جوان‌تر آلبرتوسورس خواهد بود.

گورگوسورس در دشت‌های سیلابی زندگی می‌کرد و یک شکارچی رأس هرم بود که سراتوپسیدها و هادروسوریدها را شکار می‌کرد. این جانور در برخی مناطق آمریکای شمالی با تیرانوسورید بزرگ دیگری به نام داسپلتوسورس همزیستی داشت. اگرچه این حیوانات تقریباً هم اندازه بودند، شواهدی مبنی بر تفاوت کنام بین این دو وجود دارد. «گورگوسورس» بهترین تیرانوسور در تاریخ فسیلی است که از ده‌ها نمونه شناخته شده‌است. این بقایای فراوان به دانشمندان این امکان را داده‌است که رشدشناسی، تاریخ زندگی و سایر جنبه‌های بیولوژی آن را بررسی کنند.

توصیف

گورگوسور دایناسور گوشت‌خوار بزرگ و درشت‌اندامی بود که حدود ۸ تا ۹ متر طول و تا حدود ۲٫۵ تن وزن داشت. نسبت به اندازه بدن جمجمه گورگوسور بزرگ بود و به حدود ۹۹ سانتی‌متر می‌رسید. آرواره گورگوسور نیز بزرگ و قدرتمند بود و تعداد دندان‌های آن در فک بالا بین ۲۶ تا ۳۰ دندان و در فک پایین بین ۳۰ تا ۳۴ دندان بوده‌است. دست‌های این دایناسور کوچک بودند و بیش از دو انگشت نداشتند در مقابل پاها بلند و قوی بودند و به جانور امکان می‌دادند تا با سرعت قابل‌توجه‌ای بدود.