سه زن ریسنده

سه زن ریسنده
قصهٔ فولکلور
نام	سه زن ریسنده
نام‌های دیگر	هفت برش گوشت خوک سه ریسنده
اطلاعات
گروه‌بندی آرنه-تامپسون	ATU 501 (The Three Old Women Helper) ATU 501 (The Three Old Spinning Women)
کشور	آلمان ایتالیا
منتشرشده در	قصه‌های برادران گریم داستان‌های ایتالیایی

سه زن ریسنده یا سه ریسنده (آلمانی: Die drei Spinnerinnen) یک افسانه آلمانی است که توسط برادران گریم در مجموعهٔ «قصه‌های کودکان و خانواده» (KHM 14) گردآوری شده‌است.^[۱] این داستان از نوع ATU 501 در رده‌بندی آَرنه-تامپسون است که در سراسر اروپا رواج دارد. این داستان شباهت‌هایی با افسانه‌هایی مانند رامپل‌استیلت‌اسکین و مادر هوله دارد و همچنین تفاوت‌های آشکاری نیز با آن‌ها دارد.^[۲][۳]

روزی روزگاری دختری زیبا ولی تنبل زندگی می‌کرد که از ریسندگی بیزار بود. یک روز، مادرش به‌دلیل تنبلی‌اش او را کتک می‌زد که ملکه از آنجا عبور کرد و این صحنه را دید. وقتی دلیل تنبیه را پرسید، مادر که خجالت می‌کشید به تنبلی دخترش اعتراف کند، گفت که دخترش آنقدر زیاد می‌ریسد که نمی‌توانند به‌اندازه کافی برایش کتان تهیه کنند. ملکه که تحت‌تأثیر این سخن قرار گرفته بود، پیشنهاد داد که دختر را با خود ببرد.

در قصر، ملکه دختری را به اتاقی پر از کتان برد و گفت اگر بتواند تا سه روز تمام آن‌ها را بریسد، با شاهزاده ازدواج خواهد کرد. پس از دو روز، ملکه بازگشت و دید که هیچ‌یک از کتان‌ها ریسیده نشده‌اند. دختر بهانه آورد که از دلتنگی خانواده‌اش نتوانسته کار کند. اما می‌دانست که این بهانه بار دوم پذیرفته نمی‌شود.

در شب، سه زن پیر ظاهر شدند. یکی پای متورم بزرگی داشت، دیگری شست بسیار بزرگی، و سومی لب آویخته‌ای. آن‌ها پیشنهاد کردند تمام کتان را برای دختر بریسند، به شرطی که در روز عروسی آن‌ها را دعوت کند، آن‌ها را به‌عنوان خاله‌هایش معرفی کند و در میز بالای مجلس بنشاند. دختر پذیرفت و آن‌ها ریسندگی را آغاز کردند.

صبح روز بعد، ملکه با دیدن کتان‌های ریسیده‌شده بسیار خرسند شد و عروسی دختر با شاهزاده را ترتیب داد. در روز عروسی، دختر سه زن را دعوت کرد و آنان در مجلس حاضر شدند. شاهزاده از دختر پرسید که چرا این زنان چنین اندام‌های عجیبی دارند. آن‌ها توضیح دادند که این اندام های عجیب نتیجه سال‌ها ریسندگی است: پا از با پا کار کردن، شست از چرخاندن نخ، و لب از لیسیدن نخ. شاهزاده با شنیدن این، به همسرش دستور داد که دیگر هرگز چیزی نریسد.

در نسخهٔ ابتدایی که در نخستین چاپ کتاب برادران گریم با عنوان «ریسندگی نفرت‌انگیز» آمده‌است، شاه از ملکه و دخترانش می‌خواهد که مدام ریسندگی کنند. روزی جعبه‌ای پر از کتان به آن‌ها می‌دهد که دختران از آن واهمه دارند. ملکه سه پیرزن زشت را به قصر دعوت می‌کند تا ریسندگی کنند. وقتی شاه آن‌ها را می‌بیند و از علت زشتی‌شان می‌پرسد، آنان می‌گویند این‌ها نتیجه سال‌ها ریسندگی است. شاه با شنیدن این، ریسندگی را برای همسر و دخترانش ممنوع می‌کند.

نسخه‌ای ادبی با عنوان «سه پیرزن کوچک، هر یک با چیز بزرگی» وجود دارد که در آن دختر تنبل شاهزاده است و مادرش او را در برج محبوس می‌کند تا ریسندگی بیاموزد.

این داستان در مجموعهٔ کلاسیک‌های تلویزیونی گریم و نیز در برخی بازی‌های ماجراجویی به‌کار رفته است.