سد شهید رجایی

سد شهید رجایی
سد شهید رجایی ساری(سلیمان تنگه)
سد شهید رجایی در ایران واقع شده
سد شهید رجایی
موقعیت سد شهید رجایی در ایران
نام رسمیسد شهید رجایی ساری
کشورایران
محل۴۵ کیلومتری جنوب غربی ساری
مختصات۳۶°۱۵′۱۲″شمالی ۵۳°۱۳′۴۰″شرقی / ۳۶٫۲۵۳۳۳°شمالی ۵۳٫۲۲۷۷۸°شرقی / 36.25333; 53.22778
آغاز ساخت۱۳۷۰ هجری خورشیدی
گشایش۱۳۷۵ هجری خورشیدی
سد و سرریزها
گونه سدبتنی دو قوسی با سرریز آزاد
بر روی رودتجن (دودانگه)
ارتفاع از پی۱۳۸ متر
طول تاج۴۲۷ متر
عرض تاج۷ متر
عرض در پی۲۷ متر
مخزن
حجم کل مخزن۱۶۰ میلیون متر مکعب
مساحت مخزن۵۲۰ هکتار
درازای مخزن۸۵۰۰ متر
سد پایین‌دست و سرریزها
گونه سدبتنی دو قوسی با سرریز آزاد
[۱][۲]

سد شهید رجایی ساری که از آن با عنوان سد سلیمان تنگه ساری نیز یاد می‌شود سدی در ۴۵ کیلومتری جنوب غربی ساری واقع در بخش دودانگه در نزدیکی روستای افراچال است. طراحی و شروع ساخت آن در شهریور سال ۱۳۷۰ انجام و در سال ۱۳۷۵ نیز به پایان رسید.[۱][۲]

نیروگاه متوسطی که در محل سد شهید رجایی ساری احداث شده‌است و آب مورد نیاز آن از این سد تأمین می‌شود نیز با نام شهید رجایی خوانده می‌شود. این نیروگاه مخزنی-روزمینی که در تیرماه سال ۱۳۸۸ وارد مدار شده با ظرفیت ۱۳/۵ مگاوات می‌تواند سالیانه ۳۱ میلیون کیلووات ساعت انرژی تولید کند.[۳]

هدف‌های ساخت سد

کاربری اصلی این سد تأمین آب کشاورزی زمین‌های اطراف و تأمین آب آشامیدنی است. علاوه بر آن نیروگاهی هم برای تولید برق در سد تعبیه شده‌است. این سد همچنین یکی از جاذبه‌های تفریحی و اقامتی منطقه است.

به‌طور کلی کاربری‌های این سد به شرح ذیل است:

  1. تأمین آب کشاورزی اراضی دشت تجن
  2. تأمین محل تفرج منطقه‌ای
  3. کنترل طغیان و جلوگیری از خسارات ناشی از سیل
  4. تأمین آب آشامیدنی ساکنان محدوده طرح
  5. تولید برق[۲]

امکانات گردشگری

این سد در سال ۱۳۷۹ برای بازدید مسافران و گردشگران آماده شد، محیط اطراف و رودخانه آن به منظور گردش و اقامت مناسب است. از جمله امکانات گردشگری در این محیط می‌توان به اقامت در کنار رودخانه تجن و در دهکده آرامش، قایقرانی، اسکی روی آب، اتوبوس دریایی، پدال‌رو در اسکله شیرین رود، بازدید از تاج سد با گرفتن بلیط در روزها و نیز ماهیگیری نام برد.

وجود ویلاهای دو خوابه، چهارخوابه، اردویی، سالن‌های اجتماعات سرپوشیده و روباز، رستوران‌ها و سالن‌های غذاخوری به سبک‌های مختلف، زمین ورزش و پارک بازی، پیست تپه‌پیمایی و جنگل‌نوردی، آلاچیق از دیگر امکانات و پتانسیل‌هایی است که این مجتمع تفریحی، سیاحتی برای استفاده گردشگران تدارک دیده‌است.[۱][۴]

مشخصات نیروگاه[۳]

نوعمخزنی روزمینی
دبی هر واحد۵/۵ متر مکعب بر ثانیه
هد۹۱ متر
ساختمان۲ طبقه اسکلت بتنی
۱ طبقه اسکلت فلزی
ابعاد ۱۸×۱۶/۸×۲۵/۱ متر
ظرفیت نصب۱۳/۵ مگاوات
نوع شبکهسراسری
نوع توربینفرانسیس عمودی
تعداد واحد۳
ولتاژ ژنراتور۶/۳ به ۶۳ کیلوولت
قدرت ژنراتور۵/۲ مگاولت آمپر
فرکانس۵۰ هرتز
دور ژنراتور۷۵۰ دور در دقیقه

نگارخانه

جستارهای وابسته

منابع

  1. 1 2 3 سد سرمه تنگه ساری (شهید رجایی)
  2. 1 2 3 تصویر تابلوی اطلاعات سد رجایی ساری
  3. 1 2 کتابچه معرفی طرح‌های شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران. تهران: روابط عمومی شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران. ۱۳۹۱.
  4. «سرزمینی با ۱۲ هزار سال پیشینه». مازندنومه. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۷-۱۷.

اماکن تفرجی و تاریخی ایران زمین بایگانی‌شده در ۱۷ اوت ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine

پیوند به بیرون