دین امپراتوری اینکا
![]() |
| امپراتوری اینکا |
|---|
| جامعه اینکا |
| آموزش و پرورش • دین • اسطورهشناسی |
| معماری • مهندسی • جادهها |
| ارتش • کشاورزی • آشپزی |
| تاریخ اینکا |
| فتح پرو توسط اسپانیا |
دین اینکا دین رسمی سراسر امپراتوری اینکا بود. این دین یک سنت مبتنی بر چندخدایی بود که ریشه در باورها و عقاید بومیان باستانیتر آمریکای جنوبی داشت.
حدود جغرافیایی
حدود رواج این دین در محدوده تاریخی رشتهکوه آند در مناطق امروزه کشورهای بولیوی، پرو و بخشهایی از اکوادور بودهاست. دین اینکاها که میان مردمان مختلف قلمرو حکومتی اینکاها از جایگاهی ویژه برخوردار بوده پس از سقوط امپراتوری اینکاها بدست اروپاییان مهاجم و مرگ آتاهوالپا به فرمان پیزارو کمکم جایگاه خود را از داد و امروزه تقریباً متروک شدهاست هر چند ردپای آیینهای آن در سنتها و عملکرد مذهبی مردم بومی آمریکای جنوبی بهخوبی بچشم میخورد.
گونههای مذهبی
مرکز مهم مذهبی اینکاها شهر کوزکو بودهاست. دین اینکا در یکدستسازی و کنترل و انقیاد بهتر بر قلمرو حاکمان تأثیر بسزایی داشتهاست. چند گونه تفسیر و قرائت متفاوت از دین در میان اینکاها موجود بوده و ظاهراً هر منطقه آیین جداگانه خود را داشتهاست. در باورهای اینکاها منشأ نخستین پدر از خورشید و نخستین مادر از ماه بودهاست.
اساطیر
اساطیر اینکا تصویر جهان را به سه رده متفاوت تقسیم کرده بود. این سه رده شامل جهان بالا، جهان میانه و جهان زیرین میشد. جهان بالا را هانان پاچا مینامیدند که عالم علوی و مهد ستارگان و تجسام نورانی بود. جهان زیرین را مرکز فرمانروایی مار مقدس میدانستند. چنین تفکری در میان قوم مایا نیز وجود داشت.
جستارهای وابسته
منابع
- Ceruti and Reinhard; "Sacred mountains, ceremonial sites, and human sacrifice among the Incas"; Archaeoastronomy: the journal of astronomy in culture (University of Texas Press); Volume XIX; 2005;pp. ۲
| دوران پیشاکلمبی سرخپوستان | ||||
|---|---|---|---|---|
| آمریکاها | سرخپوستان دیرین • پیشینه ژنتیکی بومیان قاره آمریکا • باستانشناسی قاره آمریکا • سرخپوست | |||
| آمریکای شمالی | تاریخ حوادث ساکنان بومی قاره آمریکا • چیچیمکا • فرهنگ هوپول • تمدن میسیسیپی • | |||
| آمریکای مرکزی | گاهنگاری آمریکای مرکزی – فرهنگ کاپاچا – چولولا – کوکله پیشاکلمبی – فرهنگ اپی-اولمک – مردم هواستک – ایزاپا – میکستک – اولمک – پیپیل – کلپا – گورهای صخره ای غرب مکزیک – فرهنگ تئوچیتلان – دولت تاراسکان – تئوتیهواکان – فرهنگ تلاتیلکو – تولتک – توتوناک – عصر کلاسیک وراکروز – زوچیپالا – زاپوتک | |||
| آمریکای جنوبی | بومیان آمریکای جنوبی – دوره های فرهنگی پرو – کانیاری – تمدن چاچاپویا – تمدن چاناسی – تمدن چاوین – چیمو – ال آبرا – تمدن آبی موند – فرهنگ باستانی لاس وگاس – تمدن لیما – لاتولیتا – مانتینیو-گوانکاویلکا – ماپوچه – موچه – تمدن مولو – موئیسکا – تمدن نارینیو – تمدن نازکا – تمدن نورته چیکو – تمدن کیمبایا – سن آگوستین , هوئیلا – شوار – تمدن سیکان – تائینوها – تایرونا – تیاهواناکو – تیرادنترو – تمدن بالدیبیا – تمدن واری | |||
| آزتکها | قوم مایا | امپراتوری اینکا (تمدن اینکا) | ||
| زبان | زبان ناهواتل | زبان مایایی | کچوآ | |
| نگارش | خط آزتکی | خط مایایی | کیپو | |
| دین | دین آزتک | دین مایا | دین اینکا | |
| اساطیر | اساطیر آزتک | اساطیر مایا | اساطیر اینکا | |
| تقویم | تقویم آزتک | تقویم مایا | ||
| جامعه | جامعه آزتک | جامعه مایا | جامعه اینکا | |
| پیدایش | چینامپا | معماری مایاها | معماری اینکاها (سیستم راههای اینکاها) کشاورزی اینکا | |
| تاریخ | تاریخ آزتک | تاریخ امپراتوری اینکا | ||
| مردم | مونتهزومای یکم مونتهزومای دوم کوئیتلاهواک کوائوهتموک |
کینیچ جاناب پاکال اواکساکلاجوم اوباه کاویل جاساو چان کاویل یکم |
مانکو کاپاک پاچاکوتک آتاهوالپا مانکو اینکا | |
| اشغال | شکست آزتک از اسپانیا (ارنان کورتس) |
فتح یوکاتان توسط اسپانیا (فرانسیسکو دِ مونتخو) فتح گواتمالا توسط اسپانیا (پدرو دِ آلوارو) |
شکست اینکا از اسپانیا (فرانسیسکو پیزارو) | |
| جستارهای وابسته | ||||
| – مبادلات کلمبیایی – نگارش در آمریکای مرکزی – آشپزی سرخپوستان – سفالگری سرخپوستان – پیشینه جمعیتی بومیان آمریکا – هنر پیشاکلمبی – نقاشی در آمریکای باستان | ||||
