خالده ضیا

خالده ضیا
خالده ضیا
۹مین نخست‌وزیربنگلادش
دوره مسئولیت
اکتبر ۲۰۰۶  اکتبر ۲۰۰۱
دوره مسئولیت
مارس ۱۹۹۱  مارس ۱۹۹۶
اطلاعات شخصی
زاده۱۵ اوت ۱۹۴۵
Birbhum،
درگذشته۳۰ دسامبر ۲۰۲۵ (۸۰ سال)
ملیت بنگلادش
حزب سیاسیحزب ملی بنگلادش
همسر(ان)ضیاءالرحمن (۱۹۸۱–۱۹۶۰)
پیشهسیاستمدار

خالده ضیا (به بنگالی: খালেদা জিয়া) (۱۵ اوت ۱۹۴۵ – ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵) سیاستمدار بنگلادشی که از سال ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۶ نخست‌وزیر بنگلادش بود و پس از آن طی سال‌های ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۶ نیز به عنوان نخست‌وزیر بنگلادش فعالیت کرد.

خالده ضیا ریاست حزب محافظه‌کار ناسیونالیست بنگلادش را به عهده داشت که حزب راستگرای میانه تلقی می‌شود و در مقابل، رقیب سرسخت او حسینه واجد، رهبری حزب چپگرای میانه‌رو عوامی‌لیگ را به عهده داشت که دیدگاه‌های لیبرالیستی و سکولار دارد.[۱]

زندگی سیاسی

خالده ضیا در پی ترور ژنرال ضیاء الرحمندر سال ۱۹۸۱ وارد صحنه سیاست شد و رهبری حزب ملی‌گرای بنگلادش را در دست گرفت. با فراهم شدن زمینه برگزاری انتخابات آزاد، ائتلاف به رهبری حزب ملی‌گرای بنگلادش در انتخابات فوریه سال ۱۹۹۱ توانست اکثریت کرسی‌های پارلمان را به دست آورد و خالده ضیا به عنوان اولین نخست‌وزیر زن در بنگلادش رای اعتماد پارلمان را کسب کرد.[۲]

این حزب توانست در دور بعدی انتخابات در سال ۱۹۹۶ به پیروزی چشمگیری دست یابد خانم ضیا مجدداً به سمت نخست‌وزیر منصوب شد.[۲]

خالده ضیا در آذرماه ۸۶ از ریاست حزب ملی‌گرای این کشور برکنار شد. این اقدام در بحبوحه بروز اختلافات شدید میان طرفداران خالده ضیا و افراد اصلاح‌طلب در حزب ملی‌گرای بنگلادش صورت گرفت. وزیر دارایی سابق بنگلادش که از مخالفان حزب ملی‌گرای این کشور به‌شمار می‌رود اعلام کرد، در غیاب خالده ضیا به عنوان کفیل وی منصوب شده است. در همان زمان، خالده ضیا، به همراه پسرش عرفات رحمان به اتهام اختلاس بازداشت شدند.[۳]

خالده ضیا در حالی به اتهام اخاذی، فساد مالی، و سوءاستفاده از قدرت روانه بازداشتگاه شد که شیخ حسینه واجد، رئیس حزب عوامی‌لیگ و رقیب سرسخت خالده ضیا نیز به همین سرنوشت دچار شده بود. هر دو نفر مدعی شده‌اند که اتهامات انگیزه سیاسی دارند و فاقد پشتوانه حقوقی هستند.[۴]

درگیری این دو حزب که معتبرترین احزاب عرصه سیاسی بنگلادش به‌شمار می‌روند باعث شد تا ارتش به حمایت از دولت انتقالی برخاسته و کلیه فعالیت‌های سیاسی را در بنگلادش ممنوع اعلام کند.[۵]

درگذشت

او در ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵ درگذشت.[۶] در این خصوص رویترز نوشت او پس از یک دوره بیماری طولانی درگذشت. به گفته پزشکان، خالده ضیاء که ۸۰ سال داشت، از سیروز پیشرفته کبد، آرتریت، دیابت، و مشکلات قفسه سینه و قلب رنج می‌برد.

منابع

  1. «غیبت سیاستمداران به سود سیاستمداران». دیپلماسی ایرانی. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۳۰.
  2. 1 2 «زندگینامه: خالده ضیاء (۱۹۴۵ -)». همشهری آنلاین. ۲۰۰۷-۰۹-۰۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۳۰.
  3. روزنامه کیهان. شماره ۱۸۹۳۷ ۹/۸/۸۶ صفحه ۱۶ (اخبار خارجی).
  4. دیپلماسی ایرانی، ۱۳ شهریور ۱۳۸۶. بازدید: اوت ۲۰۱۱.
  5. همان.
  6. «درگذشت خالده ضیا؛ چطور یک زن خانه‌دار به یکی از رهبران برجسته تاریخ بنگلادش بدل شد؟». BBC News فارسی. ۲۰۲۵-۱۲-۳۰. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۱۲-۳۰.