انقلاب هائیتی

انقلاب هائیتی
بخشی از جنگ‌های انقلاب فرانسه و انقلاب‌های آتلانتیک
نبرد سن دومینیگو به تصویر کشندهٔ کشمکش نیروهای لهستانی در استخدام فرانسه و مردم هائیتی
تاریخ ۲۱ آوریل ۱۷۹۱ – ۱ ژانویه ۱۸۰۴ (۱۲ سال، ۸ ماه، ۱ هفته و ۴ روز) موقعیت سن دومینگ نتایج پیروزی هائیتی اخراج دولت استعماری فرانسه کشتار سفیدپوستان تغییرات قلمرو ایجاد امپراتوری مستقل هائیتی
طرف‌های درگیر
۱۷۹۱–۱۷۹۳ بردگان سابق دودمان بوربون امپراتوری اسپانیا (از ۱۷۹۳) ۱۷۹۳–۱۷۹۸ دودمان بوربون پادشاهی متحد بریتانیای کبیر و ایرلند امپراتوری اسپانیا (تا ۱۷۹۶) ۱۷۹۸–۱۸۰۱ Louverture Loyalists ۱۸۰۲–۱۸۰۴ Ex-slaves پادشاهی متحد بریتانیای کبیر و ایرلند	۱۷۹۱–۱۷۹۳ برده داران پادشاهی فرانسه (تا ۱۷۹۲) جمهوری اول فرانسه ۱۷۹۳–۱۷۹۸ جمهوری اول فرانسه بردگان سابق ۱۷۹۸–۱۸۰۱ Rigaud Loyalists امپراتوری اسپانیا ۱۸۰۲–۱۸۰۴ جمهوری اول فرانسه امپراتوری اسپانیا
فرماندهان و رهبران
۱۷۹۱–۱۷۹۳ داتی بوکمن  † جرج بیاسو Vincent Ogé  † André Rigaud ۱۷۹۳–۱۷۹۸ Paul-Louis Dubuc Thomas Maitland Joaquín Moreno ۱۷۹۸–۱۸۰۱ توسان لوورتیور ۱۸۰۲–۱۸۰۴ توسان لوورتیور Jean-Jacques Dessalines Henri Christophe Alexandre Pétion François Capois John Duckworth John Loring	۱۷۹۱–۱۷۹۳ viscount de Blanchelande Léger-Félicité Sonthonax ۱۷۹۳–۱۷۹۸ توسان لوورتیور André Rigaud Alexandre Pétion ۱۷۹۸–۱۸۰۱ André Rigaud ۱۸۰۲–۱۸۰۴ ناپلئون بناپارت شارل لکلرک (فرمانده) † Vicomte de Rochambeau Villaret de Joyeuse Federico Gravina
قوا
ارتش منظم: ۵۵٬۰۰۰, داوطلبان: ۱۰۰٬۰۰۰+	ارتش منظم: ۶۰٬۰۰۰, ۸۶ کشتی جنگی
تلفات و خسارات
نظامی کشته شده: نامعلوم غیرنظامی کشته شده: ۱۰۰٬۰۰۰	نظامی کشته شده: ۵۷٬۰۰۰ مرگ در رزم ۳۰٬۰۰۰ مرگ تب زرد غیرنظامی کشته شده: ~۲۵٬۰۰۰

از زنجیره نوشتارهای
انقلاب
گونه‌ها انقلاب بورژوازی انقلاب رنگی انقلاب کمونیستی انقلاب مردم‌سالارانه انقلاب خشونت‌پرهیز انقلاب مداوم انقلاب سیاسی انقلاب پرولتری انقلاب اجتماعی موج انقلابی
روش‌ها بایکوت نافرمانی مدنی جنگ داخلی مبارزه طبقاتی کودتا تظاهرات جنگ چریکی شورشگری مقاومت بدون خشونت اعتراض شورش ترور انقلابی سامیزدات اعتصاب مقاومت در برابر مالیات تروریسم
انگیزه‌ها اقتدارگرایی یکه‌سالاری سرمایه‌داری همدستی با دشمن استعمار دوست‌گماری خودکامگی دیکتاتوری تبعیض رکود اقتصادی نابرابری اقتصادی تقلب انتخاباتی قحطی فاشیسم ارباب‌رعیتی امپریالیسم اشغال نظامی پادشاهی بلایای طبیعی خویشاوندگماری آزار و شکنجه فساد سیاسی سرکوب سیاسی فقر تمامیت‌خواهی بیکاری
نمونه‌ها انقلاب تجاری انقلاب انگلستان انقلاب‌های آتلانتیک انقلاب آمریکا انقلاب فرانسه انقلاب هائیتی انقلاب صربستان جنگ استقلال یونان انقلاب‌های ۱۸۲۰ انقلاب‌های ۱۸۳۰ انقلاب بلژیک جنگ استقلال تگزاس انقلاب‌های ۱۸۴۸ انقلاب ۱۸۴۸ مجارستان انقلاب فیلیپین جنبش مشروطه ایران انقلاب ترکان جوان انقلاب مکزیک انقلاب شین‌های انقلاب‌های ۱۹۱۷-۲۳ انقلاب روسیه انقلاب ۱۹۱۸–۱۹۱۹ آلمان انقلاب ۱۹۳۶ اسپانیا انقلاب گواتمالا انقلاب کمونیستی چین انقلاب ۱۹۵۶ مجارستان انقلاب کوبا انقلاب رواندا انقلاب فرهنگی چین انقلاب نیکاراگوئه ۱۹۶۱ انقلاب ۱۳۵۷ ایران انقلاب ثور انقلاب قدرت مردم انقلاب میخک انقلاب‌های ۱۹۸۹ انقلاب مخملی در چکسلواکی انقلاب رومانی انقلاب آوازخوانی انقلاب بولیواری سرنگونی اسلوبودان میلوشویچ انقلاب گل رز انقلاب نارنجی انقلاب گل لاله انقلاب ۲۰۱۰ قرقیزستان بهار عربی انقلاب تونس انقلاب یمن یورومیدان اعتراضات ۲۰۱۹–۲۰۱۸ عربی انقلاب سودان
درگاه سیاست

انقلاب هائیتی (به فرانسوی: révolution haïtienne) نتیجهٔ موفقیت شورش بردگان ۱۷۹۱ (میلادی) علیه قوانین برده‌داری در مستعمره سن-دومینگ فرانسه بود که منجر به الغای برده‌داری و تأسیس کشور هائیتی شد. انقلاب هائیتی تنها شورش بردگان در تاریخ بوده که منجر به تأسیس کشوری مستقل شده است که در آن هم برده‌داری لغو شده باشد و هم مردمی غیر از برده‌داران حاکم شده باشند.

علاوه بر این عموماً این انقلاب موفقترین شورش بردگان و از لحظات تعیین‌کننده در تاریخ‌های اروپا و قارهٔ آمریکا تلقی می‌شود.^[۱] این شورش با قیام برده‌های سیاه‌پوست آفریقایی در آوریل ۱۷۹۱ شروع شد و در نوامبر ۱۸۰۳ با شکست ارتش فرانسه در نبرد ورتیر پایان یافت. هائیتی در ۱ ژانویه ۱۸۰۴ کشوری مستقل شد و ژان-ژاک دسالینه از سوی شورای ژنرال‌ها به عنوان فرماندار-ژنرال برگزیده شد. او دستور کشتار اقلیت سفیدپوست هائیتی را در سال ۱۸۰۴ داد که منجر به مرگ بین ۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰ نفر بین فوریه و آوریل ۱۸۰۴ شد.^[۲]

• جنگ‌های استقلال