اعلامیه سازش

اعلامیه سازش (انگلیسی: Act of Accord) مصوبه‌ای بود که توسط پارلمان انگلستان تصویب شد.[۱] این قانون در ۲۵ اکتبر ۱۴۶۰، در دوره‌ای از شکاف شدید سیاسی و جناح‌گرایی در رأس حکومت به تصویب رسید. سه هفته پیش از آن، ریچارد، دوک یورک، وارد تالار شورا شد—در حضور چندین لُرد—و دست خود را بر تخت سلطنتِ خالی گذاشت و ادعای پادشاهی انگلستان کرد. استدلال او این بود که هم او و هم شاه هنری ششم از نوادگان مستقیم ادوارد سوم بودند، اما یورک از دو خط نسبی—هم پدری و هم مادری—ادعای وراثت داشت، در حالی که هنری تنها از یک خط نسبی چنین ادعایی داشت. پس از مذاکرات میان قضات سلطنتی، یورک و پارلمان، مجلس اعیان تصمیم گرفت که هنری تا پایان عمر تاج‌وتخت را حفظ کند، اما پس از او، یورک و وارثانش جانشین او شوند. این تصمیم به‌طور خودکار پسر هنری، ادوارد، شاهزادهٔ ولز، را از خط جانشینی حذف کرد. هنری با این مصالحه موافقت کرد و این توافق به قانون تبدیل شد که به‌نام اعلامیه سازش شناخته می‌شود.

جناح‌گرایی سیاسی پیش‌تر در سال قبل به جنگ داخلی انجامیده بود و این قانون نه‌تنها از شدت تنش سیاسی نکاست، بلکه شکاف میان اشراف را عمیق‌تر کرد. اگرچه هنری به‌طور علنی از این قانون حمایت کرده بود، ملکه مارگارت آنژو به‌خاطر محروم شدن پسرشان از وراثت سلطنتی از پذیرش آن سر باز زد. در این مخالفت، اکثریت اشراف انگلیسی نیز با او همراه شدند و با یورک مخالفت کردند. شاه هنری، که همچنان به‌طور اسمی در رأس دودمان یورک قرار داشت، در لندن بود؛ در حالی که مارگارت در شمال کشور، همراه با پسرش، در حال گردآوری سپاه بود. این اقدام آغازگر تخریب نظام‌مند املاک یورک و خاندان نویل در یورک‌شر شد. یورک با سپاهی برای مقابله با مارگارت حرکت کرد، اما در نبرد ویکفیلد در ۳۰ دسامبر کشته شد. در مقابل، لنکسترها سه ماه بعد در نبرد تاوتون شکست خوردند و پسر یورک در ۲۸ ژوئن ۱۴۶۱ به‌عنوان شاه ادوارد چهارم تاج‌گذاری کرد.[۲]

منابع

  1. Britain Express: The Act of Accord
  2. Wagner, John A. , Encyclopedia of the Wars of the Roses, (ABC-CLIO, 2001), 1.