ائتلاف گروه‌های پنج‌گانه

ائتلاف گروه‌های پنجگانه
بنیان‌گذاری۱۹۷۹
مرام سیاسیبنیادستیزی
دیناسلام
کرسی‌های تهران
۳ از ۱۰

ائتلاف گروه‌های پنجگانه به ائتلاف انتخاباتی پنج گروه انقلابی شرکت‌کننده در انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی ایران اشاره دارد.[۱] گروه‌های این ائتلاف دارای گرایش‌های اسلامی و بنیادستیزی (رادیکال) بودند.[۱][۲] این ائتلاف پس از انتخابات یک نامه سرگشاده به سید روح‌الله خمینی فرستاد و دربارهٔ «تقلب» شکایت کرد.[۲]

حزب‌های ائتلاف

این پنج گروه شامل:[۱]

کاندیداها

این ائتلاف در ۱۸ ژوئیه ۱۹۷۹ برای همه ۱۰ کرسی مجلس از تهران نامزدان خود را از طریق آیندگان معرفی کرد.[۵] این نامزدان به شرح زیر بودند:

# نام[۶]
۱ سید محمود طالقانی
۲ عزت‌الله سحابی
۳ علی گلزاده غفوری
۴ علی‌اصغر حاج‌سیدجوادی
۵ مسعود رجوی
۶ عبدالکریم لاهیجی
۷ حبیب‌الله پیمان
۸ ناصر کاتوزیان
۹ طاهره صفارزاده
۱۰ نظام‌الدین قهاری

سابقه و تشکیل ائتلاف

ائتلاف گروه‌های پنجگانه در سال ۱۹۷۹ و در بحبوحهٔ انقلاب ایران شکل گرفت تا تأثیر گروه‌های رادیکال و بنیادستیز در روند تدوین قانون اساسی افزایش یابد. این ائتلاف با هدف هماهنگی فعالیت‌های انتخاباتی و جلوگیری از پراکندگی آرا تشکیل شد.[۷]

فعالیت‌ها و برنامه‌ها

ائتلاف تلاش کرد با ارائه برنامه‌های مشترک، نامزدهای خود را در حوزه‌های مهم به مجلس خبرگان قانون اساسی بفرستد. مهم‌ترین محور برنامه‌های ائتلاف شامل:

  • مخالفت با نفوذ گروه‌های سنتی روحانیون و تأکید بر اصول بنیادستیزی
  • تقویت حضور گروه‌های رادیکال اسلامی در روند قانون‌گذاری
  • پیگیری اصلاحات اجتماعی و آموزشی مطابق با دیدگاه‌های اسلامی و رادیکال[۸]

پیامدها و تأثیرات

پس از انتخابات مجلس خبرگان، ائتلاف گروه‌های پنجگانه نقش قابل توجهی در شکل‌گیری جریان‌های سیاسی نوین ایفا کرد. نامهٔ سرگشادهٔ آن‌ها به روح‌الله خمینی، با محوریت ادعای تقلب انتخاباتی، منجر به بازتاب گسترده‌ای در مطبوعات و رسانه‌های داخلی شد و حساسیت نسبت به شفافیت انتخابات را افزایش داد.[۹]

نقد و تحلیل

برخی تحلیل‌گران سیاسی معتقدند که ائتلاف گروه‌های پنجگانه با وجود موفقیت‌های انتخاباتی، نتوانست برنامه‌های بنیادین خود را به‌طور کامل اجرایی کند و بسیاری از اهداف اصلاحی آن‌ها به دلیل مقاومت سایر جناح‌های سیاسی با مانع مواجه شد.[۱۰]

منابع

  1. 1 2 3 Schirazi, Asghar (1998), The Constitution of Iran: Politics and the State in the Islamic Republic, I.B. Tauris, p. 32, ISBN 978-1-86064-253-1
  2. 1 2 Grote, Rainer; Röder, Tilmann J.; El-Haj, Ali M. (2016). Constitutionalism, Human Rights, and Islam After the Arab Spring. Oxford University Press. p. 832. ISBN 978-0-19-062764-5.
  3. Daneshvar, Parviz (2016). Revolution in Iran. Springer. p. 138. ISBN 1-349-14062-7.
  4. Boroujerdi, Mehrzad; Rahimkhani, Kourosh (2018). Postrevolutionary Iran: A Political Handbook. Syracuse University Press. p. 345. ISBN 978-0-8156-5432-2.
  5. Near East/North Africa Report, Joint Publications Research Service, vol. 2010, Executive Office of the President, Foreign Broadcast Information Service, 1979, p. 13
  6. Near East/North Africa Report, Joint Publications Research Service, vol. 2012, Executive Office of the President, Foreign Broadcast Information Service, 1979, p. 60–61
  7. Boroujerdi, Mehrzad (2018). Postrevolutionary Iran: A Political Handbook. Syracuse University Press. p. 346. ISBN 978-0-8156-5432-2.
  8. Schirazi, Asghar (1998). The Constitution of Iran: Politics and the State in the Islamic Republic. I.B. Tauris. p. 34. ISBN 978-1-86064-253-1.
  9. Grote, Rainer; Röder, Tilmann J.; El-Haj, Ali M. (2016). Constitutionalism, Human Rights, and Islam After the Arab Spring. Oxford University Press. p. 833. ISBN 978-0-19-062764-5.
  10. Daneshvar, Parviz (2016). Revolution in Iran. Springer. p. 139. ISBN 978-1-349-14062-7. {{cite book}}: Check |isbn= value: checksum (help)