آفت دهان

آفت دهان
نام‌های دیگراستوماتیت آفتی مکرر (RAS)، آپارتمان‌های خوراکی مکرر، زخم آفتی مکرر
درد در لب پایین‌تر
تخصصپزشکی دهان
درماتولوژی
نشانه‌هایک دور، دردناک در داخل دهان شما سفید یا خاکستری با مرز قرمز؛ سوزش یا سوزش سوزان قبل از توسعه درد؛ تب، slugghishness، و یا گره‌های لنفاوی متورم که در موارد شدید اتفاق می‌افتد.
عوارضسلولیت (عفونت پوست باکتریایی)؛ خستگی؛ تب؛ زخم‌هایی که در خارج از دهان ظاهر می‌شوند؛ درد در حالی که مسواک زدن دندان‌ها، خوردن، و / یا صحبت کردن
دورهٔ معمول آغاز1 to 2 days, before visual appearance
دورهٔ بیماری7-10 days
علتبیماری بهداشتی؛ بیماری سلیاک؛ خستگی؛ حساسیت غذایی؛ عفونت HIV؛ لوپوس؛ آسیب‌های شفاهی؛ بهداشت دهان و دندان ضعیف؛ فشار؛ کمبود ویتامین
عوامل خطرAnyone can develop canker sores.
روش تشخیصstart cancer treatment; have recent transplant surgery; start take a new medication
پیشگیریاجتناب از غذاهای با طبع سرد یا گرم که بسته به نوع آفت، باید از مصرف زیاد آن پرهیز کرد. دوری از استرس یا تنش‌های بیش از حد. دوری از آدامس جویدن با طعم‌های تند و خنک‌کننده مثل نعنایی؛ اجتناب از محصولات بهداشتی خوراکی حاوی سدیم لوریل سولفات.
درماندهان شستشو؛ مکمل‌های غذایی؛ داروهای خوراکی،عصاره گیاه شیرین بیان(آفتئین ژل)
داروAbreva; cepacol; decadron; denavir; oracea; steroids; valtrex; vibramycin
فراوانی~20% of people to some degree[۱]
مرگ‌ها۰
طبقه‌بندی و منابع بیرونی

آفْت دهان (به انگلیسی: Aphthous stomatitis) یک بیماری شایع در دهان است که ضایعات دردناک نِکروتیک در مخاط دهان، زبان و لثه به بار می‌آورَد. علت آن ناشناخته است. این ضایعات یک دوره ده تا چهارده روزه باقی می‌مانند و خود به خود از بین می‌روند. در بیشتر موارد، این علائم عودکننده هستند.

شیوع آفْت در جوامع مختلف از ۶٪ تا ۶۶٪ گزارش شده و متوسط شیوع آن ۲۰٪ است. در زن‌ها برتری نسبی دارد.[۲] آفْت، یک عفونت ویروسی نیست و قابلیت سرایت هم ندارد، اما عامل ژنتیک در بروز آن بسیار مؤثر است.[۳] دورهٔ آن حدود یک ماه است و اغلب پس از آن بدون درمان هم بهبود می‌یابد. درمان آن اغلب علامتی است و برای رفع آن بیشتر از دهان‌شویه یا قطره استفاده می‌شود.

آفْت دهان در قسمت زیرین زبان

اِتیولوژیِ آفْتِ عودکنندهٔ دهانی دقیقاً مشخص نیست، اما مواردی به‌عنوان علل زمینه‌ساز برای آن معرفی شده‌اند؛ مانند زمینهٔ ارثی، استرس، اختلالات آسیب‌شناختی (ایمونولوژیک)، عوامل هورمونی، کمبودهای تغذیه‌ای و نقایص خونی، سیگار و کمبود ویتامین c وحساسیت‌های غذایی.

انواع آفت[۴]

  1. زخم ویروس هرپس (تبخال)
  2. زخم مینور (کوچک)
  3. زخم ماژور (بزرگ)

علائم و نشانه‌ها

آفْت در سه شکل عمده وجود دارد که شایع‌ترین آن‌ها آفْت‌های کوچک (مینور) با شیوع ۸۰٪ و آفْت‌های بزرگ (ماژور) با شیوع حدود ۱۰٪، و ۱۰٪ بقیه نیز به‌صورت تبخال‌شکل دیده می‌شود.[۵] علائم آفْت محدود به دهان هستند و بیمار علائم عمومی (مانند تب) ندارد. علامت اصلی درد یا سوزش در محل آفْت است. ممکن است درد با بعضی غذاها و آشامیدنی‌ها (مانند اسیدها) تشدید شود. با بهبود زخم، درد نیز کاهش می‌یابد. شکایت بیماران درد شدیدی است که با اندازه دانه‌های سفیدی که در دهان شان ایجاد شده، تناسبی ندارد. به لحاظ دردناک بودن، در برخی موارد با تبخال اشتباه می‌شود اما حقیقت این است که تبخال (عفونت هرپس) با سفیدک (آفت) تفاوت دارد.[۶]

عوامل به‌وجود آورنده

البته علت مشخصی برای آفت ثابت نشده است ولی عوامل زیر در تحریک و ایجاد آن دخیل هستند:

ارث، استرس، خستگی، بیماری، صدمه ناشی از گازگرفتن ناگهانی، تغییرات هورمونی، قاعدگی در خانم‌ها، کاهش وزن شدید، حساسیت‌های تغذیه‌ای، ماده کف‌کننده موجود درخمیر دندان‌ها و کمبود ویتامین ب ۱۲، اسید فولیک،[۸] و البته به احتمال زیاد یکی دیگر از عوامل به وجود آورنده آفت دهانی پایین آمدن میزان شاخص pt و inr در بیماران مبتلا به کمبود فاکتور پنج یا همان لیدن می‌باشد.

طبق تحقیقات آفت جزوه نشانه‌های کرونا نیست. و فقط بثورات دهان (جوش‌های ریز قرمز) جز نشانه‌های کرونا هستند[۹]

درمان آفْت

آفْت خودبه‌خود خوب می‌شود و معمولاً نیازی به درمان ندارد. برای آفْت اگر درمانی صورت بگیرد معمولاً به‌منظور کاستن از درد و التهاب و استرس و جلوگیری از اضافه‌شدن عفونت ثانویه به آن است.

رایج‌ترین درمان‌هایی که در این خصوص توصیه می‌شود شامل موارد زیر هستند:

  1. رعایت بهداشت دهان
  2. استفاده از ژل موضعی حاوی عصاره‌های گیاهی مثل عصاره ریشه شیرین بیان ومورد و… که موجب تأثیر فوری به روی بافت آسیب دیده می‌گردد و درد و ناراحتی بیمار سریعاً برطرف می‌شود.
  3. رفع کمبودهای ویتامینی و املاح سرُمی همچون ویتامین ب۱۲، آهن و اسید فولیک و پرهیز از غذاهای آلرژی‌زا[۱۰]
  4. استفاده از داروهای بی‌حس‌کنندهٔ موضعی همچون لیدوکائین یا دیفن‌هیدرامین
  5. استفاده از مواد محافظ موضعی حاوی استروئیدهای موضعی همچون تریامسینولون یا کلوبتازول یا فلاکینولون
  6. دهان شویه حاوی عصاره گیاهی شیرین بیان
  7. استفاده از داروی گیاهی
  8. استفاده از محلول آب ولرم و نمک چند بار در روز

کشف دارو و درمان

آفتین ژل، یک داروی نوآورانه برای درمان سریع و قطعی آفت دهان، نتیجه تلاش‌ها و تحقیقات گسترده دکتر فرهاد شفیعی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران و فارغ‌التحصیل رشته دنتال بایومتریال از دانشگاه توکیو ژاپن (2003) است. این ژل که با نام تجاری AAFTIN GEL ثبت شده، برای اولین بار در جهان با استفاده از عصاره‌های گیاهی، به‌ویژه ریشه گیاه شیرین‌بیان، طراحی و تولید شده است. دکتر شفیعی پس از هشت سال پژوهش، موفق به اختراع این محصول شد که در سال ۲۰۱۱ در ایالات متحده و در سال ۱۳۹۱ در ایران به ثبت اختراع رسید. آفتین ژل با اثرگذاری سریع (در کمتر از ۲۰ ثانیه با یک‌بار استفاده) قادر به درمان انواع آفت‌های دهانی، اعم از کوچک و بزرگ، در مراحل مختلف تشکیل آن‌هاست. این ژل با توقف رشد زخم، افزایش خون‌رسانی به ناحیه و تسریع روند ترمیم، درد و التهاب را به‌سرعت کاهش می‌دهد و هیچ عارضه جانبی روی مخاط سالم دهان ندارد. تولید انبوه آفتین ژل از سال ۱۳۹۲ در مرکز رشد تجهیزات و مواد دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران آغاز شد و از بهمن ۱۳۹۳ با دریافت مجوز از وزارت بهداشت، در داروخانه‌های سراسر ایران توزیع شد. این محصول که توسط شرکت دانش‌بنیان کاوشگران سلامت بنیان تولید شده، به دلیل اثربخشی بالا (۹۰ تا ۹۵ درصد)، استفاده آسان و ترکیبات گیاهی، به عنوان یک راهکار طبیعی و بدون عارضه برای درمان آفت دهان شناخته می‌شود.[۱۱][۱۲]

پانویس

  1. ↑ Bruch, Jean M.; Treister, Nathaniel (2009). Clinical Oral Medicine and Pathology. Springer Science & Business Media. p. 53. ISBN 978-1-60327-520-0.
  2. ↑ حسن حسین‌پور جاجرم، علی بنی‌هاشم‌راد، جواد میردامادی (تابستان ۱۳۸۷). «بررسی اثر درمانیِ آنتروکینون بر آفْت مینور دهان». مجلهٔ دندانپزشکی جامعهٔ اسلامی دندانپزشکان، دورهٔ ۲۰، شمارهٔ ۲. پارامتر |پیوند= ناموجود یا خالی (کمک); پارامتر |تاریخ بازیابی= نیاز به وارد کردن |پیوند= دارد (کمک)
  3. ↑ شیرین میرزازاده (۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۰). «راه‌های دفع آفْت دهان» (PDF). هفته‌نامهٔ سپید. بایگانی‌شده از اصلی (PDF) در ۷ اکتبر ۲۰۱۳.
  4. ↑ «About Mouth Ulcers - Types, Causes, Symptoms | PhoneMantra» (به انگلیسی). دریافت‌شده در ۲۰۱۷-۰۷-۱۵.
  5. ↑ «مقالهٔ خودآموزی آفْت دهانی» (PDF). دریافت‌شده در ۶ اکتبر ۲۰۱۵.
  6. ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ اوت ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۸ اوت ۲۰۱۹.
  7. ↑ «آفْت دهان چیست؟». وبگاه پزشکان بدون مرز. بایگانی‌شده از اصلی در ۷ ژوئیه ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۶ اکتبر ۲۰۱۵.
  8. ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۱۸ اوت ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۸ اوت ۲۰۱۹.
  9. ↑ «محققان-از-یک-علامت-جدید-کرونا-خبر-می‌دهند». www.tabnak.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۱-۱۲.
  10. ↑ Volkov, I.; Rudoy, I.; Freud, T.; Sardal, G.; Naimer, S.; Peleg, R.; Press, Y. (2009). "Effectiveness of Vitamin B12 in Treating Recurrent Aphthous Stomatitis: A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Trial". The Journal of the American Board of Family Medicine (به انگلیسی). American Board of Family Medicine (ABFM. 22 (1): 9–16. doi:10.3122/jabfm.2009.01.080113. Retrieved 2014-10-09.
  11. ↑ «درباره آفتین ژل در گفتگو با فرهاد شفیعی». پایگاه خبری دندانه. ۱۳ فروردین ۱۳۹۵.
  12. ↑ حیدر عظمایی (١٩ آبان ١٣٩٧). «فواید ومضرات مصرف رب انار رابشناسید».

منابع

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آفت دهان موجود است.
    This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.