هیوز ایکس‌وی-۹

XV-۹
در حال آزمایش XV-9A
کاربری بالگرد آزمایشی
تولیدکننده هیوز هلیکوپترز
نخستین پرواز ۱۹۶۴
بازنشستگی ۱۹۶۵
تعداد ساخته‌شده ۱ فروند

هیوز ایکس‌وی-۹ (به انگلیسی: Hughes XV-9) یک بالگرد آزمایشی بود که در دهه ۱۹۶۰ میلادی به دست شرکت آمریکایی هیوز هلیکوپترز ساخته شد. این بالگرد برای نخستین بار در کالور سیتی، کالیفرنیا پرواز کرد.[۱]

طراحی و توسعه

این بالگرد به سفارش نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا ساخته شد و در ساخت آن دو دستگاه موتور جنرال الکتریک تی۶۴ به‌کار بردند. ارابه فرود این بالگرد آزمایشی از سیکورسکی اچ-۳۴ قرض گرفته شد.

مشخصات

Detail of the bladetip diffuser

داده‌ها از U.S. Army Aircraft Since 1947[۲]

ویژگی‌های عمومی

  • خدمه: ۲
  • طول: ۴۵ فوت ۰ اینچ (۱۳٫۷۲ متر)
  • ارتفاع: ۱۲ فوت ۰ اینچ (۳٫۶۶ متر)
  • وزن خالی: ۸٬۵۰۰ پوند (۳٬۸۶۴ کیلوگرم)
  • وزن ناخالص: ۱۵٬۳۰۰ پوند (۶٬۹۵۵ کیلوگرم)
  • پیشرانه: ۲ عدد General Electric YT64-GE-6 gas turbine, ۲٬۸۵۰ hp (۲٬۱۲۶ kW) در هر موتور
  • قطر روتور اصلی: ۵۵ فوت ۰ اینچ (۱۶٫۷۶ متر)
  • مساحت روتور اصلی: ۲٬۳۷۶ فوت مربع (۲۲۰٫۶ متر مربع)

عملکرد

  • حداکثر سرعت: ۱۷۳ مایل بر ساعت (۲۷۹ کیلومتر بر ساعت، ۱۵۰ گره)
  • سرعت کروز: ۱۵۰ مایل بر ساعت (۲۴۲ کیلومتر بر ساعت، ۱۳۰ گره)
  • بُرد: ۱۶۵ مایل (۲۶۶ کیلومتر، ۱۴۳ مایل دریایی)
  • حداکثر ارتفاع: ۱۱٬۵۰۰ فوت (۳٬۵۰۵ متر)

طراحی و توسعه

هیوز ایکس‌وی-۹ (انگلیسی: Hughes XV-9) که نام شرکت برای آن «Model 385» بود، در اوایل دههٔ ۱۹۶۰ تحت قرارداد تحقیقاتی نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا برای آزمایش یک مفهوم نوین موتور و روتور ساخته شد. هدف از طراحی این هواگرد تحقیق دربارهٔ سامانهٔ **«گیربکس داغ»** یا «hot-cycle propulsion» بود که در آن گازهای خروجی موتور به جای انتقال نیرو با شفت و گیربکس، مستقیم از طریق تیغه‌های روتور برای چرخاندن آن استفاده می‌شد.[۱]

این فناوری قرار بود مشکلات انتقال نیرو از موتور به روتور از طریق سیستم‌های مکانیکی پیچیده را برطرف کند، اما در عمل با مشکلات صوتی و مصرف سوخت روبه‌رو شد. برای کاهش هزینه و زمان ساخت، هیوز از قطعات موجود استفاده کرد: کابین دو نفره از بالگرد سیکورسکی اچ-۳۴ (OH-6A) و ارابهٔ فرود از همان بالگرد قرض گرفته شد.[۱]

اولین پرواز موفق این هواگرد در **۵ نوامبر ۱۹۶۴** در تأسیسات هیوز در **کالور سیتی، کالیفرنیا** انجام شد. پس از آن، کابین آزمایش در **پایگاه نیروی هوایی ادواردز** برای ارزیابی‌های بیشتر انتقال یافت.[۱]

سیستم رانش «Hot Cycle»

در سیستم «Hot Cycle» این بالگرد، دو موتور General Electric YT64-GE-6 به عنوان «ژنراتور گاز» عمل می‌کردند. بخش توربین موتور برداشته می‌شد و گازهای خروجی داغ از طریق لوله‌هایی به مرکز روتور و سپس به نوک تیغه‌ها هدایت می‌گردید تا نیروی چرخشی ایجاد کند. این روش ضمن حذف نیاز به گیربکس و شفت‌های سنگین، باعث حذف کامل روتور دم (tail rotor) نیز می‌شد زیرا نبود شفت نیاز به مقابله با گشتاور را از بین می‌برد.[۳]

اگرچه این سیستم از لحاظ نظری می‌توانست تا حدی وزن و پیچیدگی مکانیکی را کاهش دهد، اما در عمل مشکلاتی از جمله صدای بسیار بلند، مصرف سوخت بالا، و دشواری در کنترل پایداری هواگرد ایجاد کرد. در نتیجه توسعهٔ این فناوری متوقف شد و نیروی زمینی نتوانست آن را در پروژه‌های عملیاتی به‌کار گیرد.

کارآزمایی و تست

طی آزمایش‌ها، جمعاً حدود ۱۹٫۱ ساعت پرواز ثبت شد که بیشتر آن در تأسیسات هیوز انجام شد و بقیه در پایگاه ادواردز ادامه یافت. این آزمایش‌ها از مارس ۱۹۶۴ آغاز و توسط نیروی زمینی تا اوت ۱۹۶۵ ادامه داشت. در پایان، به دلیل مشکلات اشاره‌شده، پروژه متوقف و هواگرد به هیوز بازگردانده شد.

منابع

  1. 1 2 3 4 "Hughes XV-9". Wikipedia (English). Retrieved 30 December 2025.
  2. ↑ Harding 1990, p. 151.
  3. ↑ "XV-9A Hot Cycle research helicopter". GlobalSecurity.org. Retrieved 30 December 2025.
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.