فرانسوا دسه

فرانسوا دِسه

‌فرانسوا دِسه (به فرانسوی: François Desset)، باستان‌شناسی فرانسوی با تمرکز پژوهشی بر پیشاتاریخ و تاریخ اولیهٔ ایران است که رمزگشایی خط یا دبیرهٔ ایلامی خطی را در سال ۲۰۲۰ اعلام کرده و تا سال ۲۰۲۳ منتشر کرد.

فرانسوا دسه در سال ۲۰۱۱ دکترای خود را از دانشگاه سوربن پاریس دریافت کرد. او برای دپارتمان Archéorient مرکز ملی تحقیقات علمی کار می کند و با دانشگاه‌های تهران و لیون همکاری میکند. وی از سال ۱۳۹۳ در دانشگاه تهران به تدریس باستان‌شناسی عصر مفرغ مشغول است. او از سال ۲۰۰۶ پژوهش را آغاز کرده و در سال ۲۰۲۰ او تلاشی برای رمزگشایی دبیرهٔ ایلامی خطی ارائه کرد که در حدود ۲۰۰۰ پیش از میلاد نوشته شده بود.[۱][۲][۳][۴]

مقاله‌ای فارسی از فرانسوا دسه درمورد رمزگشایی این خط در روزنامهٔ شرق منتشر شده است.[۵]

زندگی‌نامه

او در ۲۷ ژوئیهٔ ۱۹۸۲ در شهر مَسی (Massy) نزدیک پاریس در فرانسه به دنیا آمد. بعدها به شهر تولوز نزدیک مرز فرانسه با آندورا و اسپانیا رفت و در همان شهر هم به تحصیل در دانشگاه مشغول شد.[۶]

او در شروع قصد داشت به عراق برود اما در ۲۱ سالگی چون امکان تحصیل در باستان‌شناسی خاورمیانه در دانشگاه تولوز وجود نداشت به پاریس رفت و در آنجا با یکی از استادانش به نام دکتر سرژ کلزیو (Serge Cleuziou) صحبت کرد و به او گفت که می‌خواهد در عراق، درباره بین‌النهرین کار کند و این موضوع برمی‌گردد به سال ۲۰۰۳ که عراق توسط ارتش امریکا اشغال شده بود. استادش به او گفت که این، انتخاب خیلی خوبی نیست و پیشنهاد داد که به ایران بیاید که نزدیک عراق هم هست و از دوره‌ای به بعد دیگر کسی روی ایران کار نکرده است. در نتیجه نخستین بار در سال ۲۰۰۶ برای حفاری جیرفت به ایران آمد و با پروفسور مجیدزاده همکاری کرد.[۶]

آثار و مقالات

  • کاسه‌های کوبه در دشت کرمانشاه: ردپایی از گسترهٔ سنت سفال دورهٔ مس‌وسنگ جدید شمال میان‌رودان در زاگرس مرکزی، مطالعات باستان‌شناسی پارسه سال پنجم زمستان ۱۴۰۰ شمارهٔ ۱۸.[۷]
  • تمدن جیرفت (براساس متون میخی بین‌النهرینی و کشفیات باستان‌شناختی در محوطه‌های باستانی ورامین و کُنارصَندَل جیرفت)، (مقالهٔ علمی وزارت علوم)، تاریخ اسلام و ایران سال سی‌ام پاییز ۱۳۹۹ شمارهٔ ۴۷ (پیاپی ۱۳۷).[۸][۹]
  • رمزگشایی خط آغاز ایرانی جدید، داستان باستان، شرق.[۱۰][۱۱]
  • سیستم نگارش جدید کشف‌شده مربوط به هزارهٔ سوم پیش از میلاد در ایران: الواح «هندسی» کُنارصَندَل الواح «هندسی» هزارۀ سوم پ.م کُنارصندل: نظام نوشتاری جدید مکشوفه از ایران.[۱۲]
  • François Desset, Premières écritures iraniennes. Les systèmes proto-élamite et élamite linéaire, Naples, Università degli studi di Napoli « L'Orientale », Dipartimento Asia Africa Mediterraneo, coll. « Series minor » (no 76), 2012 (ISBN 978-88-6719-083-6)[۱۳]

حواشی

پیرامون برخی ادعاهای این باستان‌شناس فرانسوی، انتقاداتی از سوی برخی مانند دکتر آوات عباسی صورت گرفته است، و وی به سرقت علمی از آثار دکتر آژیده مقدم متهم شده است[۱۴][۱۵][۱۶][۱۷][۱۸]، همچنین یک کارزار علیه او شکل گرفت.[۱۹]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. ↑ «Iranian plateau gave birth to writing: French archaeologist».
  2. ↑ «Seite „François Desset". In: Wikipedia – Die freie Enzyklopädie. Bearbeitungsstand: 10. Februar 2022, 09:07 UTC».
  3. ↑ «EXCLU. Un Français "craque" une écriture non déchiffrée de plus de 4000 ans, remettant en cause la seule invention de l'écriture en Mésopotamie».
  4. ↑ «Дессе, Франсуа // Википедия. [2023]. Дата обновления: 02.03.2023».
  5. ↑ «داستان باستان، رمزگشایی از خط پنج هزار ساله ایرانی، شرق، فرانسوا دسه».
  6. 1 2 سال، پایگاه خبری تحلیلی شعار. «گفت‌و‌گو با «فرانسوا دِسه»؛ استادیار فرانسوی باستان‌شناسی دانشگاه تهران». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۳-۲۴.
  7. ↑ «کاسه های کوبه در دشت کرمانشاه: ردپایی از گستره سنت سفال دوره مس وسنگ جدید شمال میان رودان در زاگرس مرکزی». پرتال جامع علوم انسانی. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۳-۳۱.
  8. ↑ «تمدن جیرفت (براساس متون میخی بین النهرینی و کشفیات باستان شناختی در محوطه های باستانی ورامین و کنارصندل جیرفت)». پرتال جامع علوم انسانی. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۳-۳۱.
  9. ↑ «تمدن جیرفت (پرهشی)، براساس متون میخی بین النهرینی و کشفیات باستان شناختی در محوطه های باستانی ورامین و کنارصندل جیرفت».
  10. ↑ Desset, Francois (2023-01-01). "رمزگشایی خط آغاز ایرانی جدید (The decipherment of the Late Proto-Iranian / Linear Elamite writing; in Persian; in collaboration with K. Tabibzadeh, M. Kervran, G.P. Basello and G. Marchesi)". ویژه نامه روزنامه شرق، 14 اسفند 1401.
  11. ↑ «ویژه‌نامه داستان باستان». شرق. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۳-۳۱.
  12. ↑ Desset, Francois. "سیستم نگارش جدید کشف شده مربوط به هزاره سوم پیش از میلاد در ایران: الواح "هندسی" کنار صندل الواح «هندسی» هزارۀ سوم پ.م کُنار صندل: نظام نوشتاری جدید مکشوفه از ایران". {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  13. ↑ «Premières écritures iraniennes».
  14. ↑ «رمزگشايي از خط باستاني يا سرقت علمي ؟». روزنامه اعتماد. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۴-۳۰.
  15. ↑ «ضرورت ملی شدن صنعت باستان‌ شناسی|ضرورت ملی شدن صنعت باستان‌ شناسی». www.persiangulfstudies.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۴-۳۰.
  16. ↑ «Magiran | روزنامه اعتماد (1399/11/21): رمزگشایی از خط باستانی یا سرقت علمی ؟». www.magiran.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۵-۱۱.
  17. ↑ admin (۲۰۲۱-۰۲-۱۱). «در ضرورت ملی شدن صنعت(؟) باستانشناسی». مرکز پژوهشی توسعه اجتماعی آفرینش. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۵-۱۱.
  18. ↑ «روزنامه اعتماد: رمزگشايي از خط باستاني يا سرقت علمي ؟». www.pishkhan.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۵-۱۱.
  19. ↑ https://www.karzar.net/72690
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.