عماد العلمی

عماد العلمی
العلمی در ۲۰۰۶
زادهٔ۱۹۵۶
غزه، فلسطین
درگذشت۳۰ ژانویهٔ ۲۰۱۸
علت مرگزخم گلوله به سر
دیگر نام‌هاابو همام
تحصیلاتدانشگاه اسکندریه (کارشناسی)
پیشهمقام ارشد حماس

عماد خلیل العلمی (۱۹۵۶ – ۳۰ ژانویهٔ ۲۰۱۸)، همچنین با نام ابو همام شناخته می‌شود،[۱] یکی از مقامات ارشد حماس بود. او که یکی از بنیان‌گذاران این گروه بود، در اواخر دهه ۱۹۸۰ به حماس پیوست. پس از تبعید در سال ۱۹۹۴، العالمی به یک رابط کلیدی بین غزه و دولت‌های سوریه و ایران تبدیل شد و به عنوان اولین نماینده حماس در تهران فعالیت می‌کرد.

العلمی در سال ۲۰۱۲ به غزه بازگشت و از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷ معاون فرمانده در نوار غزه بود.

زندگی‌نامه

العلمی در شهر غزه متولد شد، و مدرک مهندسی عمران خود را از دانشگاه اسکندریه دریافت کرد.[۲][۳] او در اواخر دهه ۱۹۸۰ به حماس پیوست و از اعضای بنیانگذار این گروه محسوب می‌شود.

العالمی در سال ۱۹۹۱ یا ۱۹۹۴ توسط اسرائیل به لبنان تبعید شد در لبنان، العالمی و دیگر رهبران تبعیدی، تاکتیک‌هایی مانند حمله انتحاری را از حزب‌الله آموختند. او بعداً در سال ۲۰۰۸ به سوریه و سپس به تهران رفت و اولین نماینده حماس در ایران بود. العالمی به همراه دیگر رهبران ارشد حماس، احمد یاسین، اسامه حمدان، خالد مشعل، موسی ابومرزوق و عبدالعزیز الرنتیسی، یکی از شش مقام اصلی حماس بود که در ۲۲ اوت ۲۰۰۳ توسط ایالات متحده به عنوان تروریست‌های جهانی ویژه تعیین شدند.[۴]

تا سال ۲۰۰۳، او به دمشق، سوریه نقل مکان کرده بود. هنگامی که حماس پس از آغاز جنگ داخلی سوریه، به دلیل اختلاف نظر با تهران، دفتر مرکزی خود در دمشق را ترک کرد، العلمی آخرین مقام حماس بود که در آخرین تلاش برای نجات روابط، دمشق را به مقصد غزه ترک کرد. او فرد اصلی روابط حماس با ایران و محور مقاومت متحد ایران بود و چندین دهه با سید حسن نصرالله، رهبر حزب‌الله، رابطه کاری داشت.

از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷، العالمی معاون رئیس حماس در نوار غزه بود، اگرچه در نوامبر ۲۰۱۶ گزارش شد که او جایگزین هنیه به عنوان رئیس حماس در نوار غزه شده است. به دلیل دوران حضورش در دمشق و تهران، العالمی روابط نزدیکی با دولت‌های سوریه و ایران داشت.

در طول جنگ ۲۰۱۴ غزه، العلمی در مذاکرات آتش‌بس شرکت داشت و بنا به گزارش‌ها، به عناصر شبه‌نظامی‌تر حماس صدا می‌داد. العلمی در شرایط مبهمی یک پایش را از دست داد و به همین دلیل پس از جنگ برای درمان به ترکیه سفر کرد. حماس ادعا کرد که او در جنگ زخمی شده است. با این حال، ادعای دیگری مبنی بر آسیب دیدن او در اثر ریزش تونلی که او و دیگر رهبران حماس در آن پنهان شده بودند، مطرح شد. گزارش دیگری حاکی از آن بود که او در جریان درگیری مسلحانه بین شبه‌نظامیان حماس زخمی شده است. العلمی در حالی که در ترکیه تحت درمان پزشکی بود، همچنان از هیئت‌های نمایندگی حماس پذیرایی می‌کرد.[۵]

اگرچه عضو دفتر سیاسی حماس نبود، اما همچنان چهره‌ای برجسته در حماس باقی ماند. العلمی کمتر مورد توجه رسانه‌ها قرار می‌گرفت. او از رسانه‌های اجتماعی استفاده نمی‌کرد و در کنفرانس‌های مطبوعاتی شرکت نمی‌کرد. برخلاف دیگر مقامات ارشد حماس، العلمی به چادرهای عزاداران سر نمی‌زد.[۶]

مرگ

در ۹ ژانویه ۲۰۱۸، العلمی به شدت زخمی شد. گزارش‌های اولیه در رسانه‌های رسمی حماس حاکی از آن بود که العلمی در ۹ ژانویه به مرگ طبیعی درگذشته است، اما این جنبش بعداً اعلام کرد که او هنگام بازرسی سلاح شخصی خود در خانه‌اش به سر خود شلیک کرده است.[۷] با این حال، برخی از کارشناسان و مفسران صحت روایت حماس را زیر سؤال بردند و گمانه‌زنی کردند که ممکن است یکی از اعضای رقیب حماس به العلمی شلیک کرده باشد.

العلمی پس از تیراندازی بیهوش شد و سه هفته بعد در بیمارستان الشفاء در شهر غزه در ۳۰ ژانویه درگذشت.[۸]

صدها نفر از اهالی غزه، از جمله چندین مقام ارشد حماس، در مراسم تشییع جنازه او در شهر غزه شرکت کردند. در مراسم تشییع جنازه‌ای که در مسجد جامع غزه برگزار شد، اسماعیل هنیه، رهبر حماس، از العالمی تمجید کرد و گفت: «حماس، ابوحمام بود و ابوحماس، حماس.»

منابع

  1. Ragson, Adam (2018-01-30). "Senior Hamas official dies after allegedly shooting himself in the head". Jerusalem Post. Retrieved 31 January 2024.
  2. "JPRS Report: Near East & South Asia". 1992.
  3. "Hamas leader dies after receiving life threatening head injury". 30 January 2018.
  4. "U.S. Designates Five Charities Funding Hamas and Six Senior Hamas Leaders as Terrorist Entities". U.S. Department of Treasury. 2003-08-22. Retrieved 31 January 2024.
  5. "Hamas's Main Man From Turkey to Tehran". Foreign Policy. 2014-12-08. Archived from the original on 2023-08-02. Retrieved 31 January 2024.
  6. Issacharoff, Avi (2016-11-14). "Shadowy Hamas official with ties to Iran tapped to lead Gaza". Times of Israel. Retrieved 31 January 2024.
  7. "Senior Hamas official in critical condition after 'mysterious shooting'". New Arab. 2018-01-09. Retrieved 31 January 2024.
  8. "Hamas: Top official in Gaza dies after mysterious shooting". AP. 2018-01-30. Retrieved 31 January 2024.