ریپوترکتینیب

ریپوترکتینیب
داده‌های بالینی
نام‌های تجاری	آگتایرو
نام‌های دیگر	TPX-0005
AHFS/Drugs.com	monograph
مدلاین پلاس	a623063
داده‌ها	دیلی‌مد آمریکا: Repotrectinib;
روش مصرف دارو	خوراکی
گروه دارویی	بازدارنده تیروزین-کیناز
کد ATC	L01EX28 ;
وضعیت قانونی
وضعیت قانونی	AU: فقط با نسخه (اس۴) ; CA: فقط ℞ ; US: فقط ℞ ; EU: Rx-only ;
شناسه‌ها
	نام آیوپاک (3R,6S)-45-fluoro-3,6-dimethyl-5-oxa-2,8-diaza-1(5,3)-pyrazolo[1,5-a]pyrimidina-4(1,2)-benzenacyclononaphan-9-one;
شمارهٔ سی‌ای‌اس	1802220-02-5;
پاب‌کم CID	135565923;
دراگ‌بنک	DB16826;
کم‌اسپایدر	64853849;
UNII	08O3FQ4UNP;
KEGG	D11454;
ChEBI	CHEBI:229220;
ChEMBL	ChEMBL4298138;
لیگاند بانک داده پروتئین	7GI (PDBe, RCSB PDB);
داده‌های فیزیکی و شیمیایی
فرمول شیمیایی	C18H18FN5O2
جرم مولی	۳۵۵٫۳۷۳ g·mol−1
مدل سه بعدی (جی‌مول)	Interactive image;
	SMILES C[C@H]1CNC(=O)c2cnn3ccc(nc23)N[C@H](C)c2cc(F)ccc2O1;
	InChI InChI=1S/C18H18FN5O2/c1-10-8-20-18(25)14-9-21-24-6-5-16(23-17(14)24)22-11(2)13-7-12(19)3-4-15(13)26-10/h3-7,9-11H,8H2,1-2H3,(H,20,25)(H,22,23)/t10-,11+/m0/s1; Key:FIKPXCOQUIZNHB-WDEREUQCSA-N;

ریپوترکتینیب (انگلیسی: Repotrectinib) با نام تجاری آگتایرو، دارویی ضد سرطان است که برای درمان سرطان ریه سلول غیر کوچک به کار می‌رود.^[۴]^[۷] این دارو به صورت خوراکی مصرف می‌شود.^[۴] ریپوترکتینیب «مهارکنندهٔ پروتواُنکوژن تیروزین-پروتئین کیناز ROS1» و همچنین گیرنده‌های تیروزین کیناز تروپومیوزین شامل TRKA, TRKB و TRKC است.^[۴]

شایع‌ترین عوارض جانبی شامل سرگیجه، اختلال چشایی، نوروپاتی محیطی، یبوست، تنگی نفس، آتاکسی، خستگی، اختلالات شناختی و ضعف عضلانی هستند.^[۷]

ریپوترکتینیب در نوامبر ۲۰۲۳ برای مصرف پزشکی در ایالات متحده آمریکا^[۷]^[۸] و در ژانویه ۲۰۲۵ در اتحادیه اروپا مورد تأیید قرار گرفت.^[۵]^[۶]

موارد مصرف

ریپوترکتینیب برای درمان بزرگسالان مبتلا به سرطان ریه سلول غیر کوچک دارای جهش ژنی ROS1 که در مرحله موضعی پیشرفته یا متاستاتیک قرار دارند، تجویز می‌شود.^[۴]^[۷]

در ژوئن ۲۰۲۴، سازمان غذا و داروی ایالات متحده آمریکا دامنهٔ کاربرد این دارو را گسترش داد تا شامل درمان افراد دوازده ساله و بالاتر با تومورهای جامدی شود که دارای اتحاد ژنی کیناز گیرنده تیروزین نوروتروفیک (NTRK) هستند، در مرحله موضعی پیشرفته یا متاستاتیک قرار دارند یا برداشتن جراحی آن‌ها احتمالاً منجر به ناتوانی شدید می‌شود، و پس از درمان پیشرفت کرده‌اند یا گزینهٔ درمانی رضایت‌بخشی در دسترس ندارند.^[۹]^[۱۰]

عوارض جانبی

شایع‌ترین عوارض جانبی شامل سرگیجه، اختلال چشایی، نوروپاتی محیطی، یبوست، تنگی‌نفس، خستگی، آتاکسی، اختلال شناختی، ضعف عضلانی و تهوع هستند.^[۹]

تاریخچه

تأیید ریپوترکتینیب توسط سازمان غذا و داروی ایالات متحده بر اساس مطالعهٔ ترایدِنت-۱ انجام شد؛ یک آزمایش بالینی جهانی، چندمرکزی، تک‌گروهی، با برچسب باز و چندبخشی (اِن‌تی‌سی۰۳۰۹۳۱۱۶) که شامل شرکت‌کنندگانی با سرطان ریه سلول غیر کوچک دارای تغییر ژنی ROS1 در مراحل موضعی پیشرفته یا متاستاتیک بود.^[۷] کارایی دارو در ۷۱ شرکت‌کنندهٔ فاقد تجربهٔ قبلی با مهارکنندهٔ تیروزین کیناز ROS1 که حداکثر یک دوره شیمی‌درمانی مبتنی بر پلاتین و/یا ایمنی‌درمانی دریافت کرده بودند و همچنین در ۵۶ شرکت‌کننده که یک مهارکنندهٔ تیروزین کیناز ROS1 دریافت کرده ولی پیش‌تر شیمی‌درمانی یا ایمنی‌درمانی مبتنی بر پلاتین نداشتند، مورد ارزیابی قرار گرفت.^[۷]

سازمان غذا و داروی ایالات متحده درخواست مربوط به ریپوترکتینیب را با بررسی در اولویت، عنوان درمان پیشگام موفقیت‌آمیز و مسیر سریع مورد پذیرش قرار داد.^[۷]

کارآزمایی‌های بالینی

ترایدِنت-۱

کارایی دارو در مطالعهٔ ترایدِنت-۱ (اِن‌تی‌سی۰۳۰۹۳۱۱۶)، یک آزمایش چندمرکزی، تک‌گروهی، با برچسب باز و چندبخشی، روی ۸۸ شرکت‌کنندهٔ بزرگسال مبتلا به تومورهای جامد دارای اتحاد ژنی کیناز گیرنده تیروزین نوروتروفیک در مراحل موضعی پیشرفته یا متاستاتیک بررسی شد؛ شرکت‌کنندگان یا پیش‌تر یک مهارکنندهٔ تیروزین کیناز تی‌آرکی دریافت کرده بودند (تعداد: ۴۸) یا فاقد تجربهٔ قبلی با مهارکنندهٔ تیروزین کیناز تی‌آرکی بودند (تعداد: ۴۰).^[۹]^[۱۱] تمام شرکت‌کنندگان در آغاز مطالعه از نظر وجود ضایعات سیستم عصبی مرکزی ارزیابی شدند و بیماران با متاستاز مغزی علامت‌دار از مطالعه کنار گذاشته شدند. ارزیابی تومورها هر هشت هفته یک‌بار انجام می‌شد.^[۹]

جامعه و فرهنگ

وضعیت قانونی

در نوامبر ۲۰۲۴، کمیتهٔ محصولات دارویی برای مصرف انسانی در آژانس دارویی اروپا نظر مثبتی صادر کرد و توصیه به اعطای مجوز بازاریابی مشروط برای داروی آگتایرو نمود؛ دارویی که برای درمان افرادی با تومورهای جامد دارای اتحاد ژنی کیناز گیرنده تیروزین نوروتروفیک یا افراد مبتلا به سرطان ریه سلول غیر کوچک پیشرفتهٔ دارای ROS1 در نظر گرفته شده است.^[۵] درخواست‌کنندهٔ این داروی پزشکی شرکت بریستول-مایرز اسکوئیب فارما ئی‌ئی‌آی‌جی است.^[۵]^[۱۲] ریپوترکتینیب در ژانویه ۲۰۲۵ برای مصرف پزشکی در اتحادیهٔ اروپا مجوز دریافت کرد.^[۵]^[۶]

منابع

↑ "Augtyro (Bristol-Myers Squibb Australia Pty Ltd)". Therapeutic Goods Administration (TGA). 24 September 2025. Retrieved 20 October 2025.
↑ "Register of Innovative Drugs". Health Canada. 3 November 2006. Retrieved 23 May 2025.
↑ https://health-products.canada.ca/dpd-bdpp/info?lang=eng&code=106076
1 2 3 4 5 "Augtyro- repotrectinib capsule". DailyMed. 15 November 2023. Archived from the original on 12 December 2023. Retrieved 12 December 2023.
1 2 3 4 5 "Augtyro EPAR". European Medicines Agency (EMA). 14 November 2024. Retrieved 16 November 2024. Text was copied from this source which is copyright European Medicines Agency. Reproduction is authorized provided the source is acknowledged.
1 2 3 "Augtyro PI". Union Register of medicinal products. 14 January 2025. Retrieved 16 January 2025.
1 2 3 4 5 6 7 "FDA approves repotrectinib for ROS1-positive non-small cell lung cancer". U.S. Food and Drug Administration (FDA). 15 November 2023. Archived from the original on 16 November 2023. Retrieved 17 November 2023. This article incorporates text from this source, which is in the public domain.
↑ "U.S. Food and Drug Administration Approves Augtyro (repotrectinib), a Next-Generation Tyrosine Kinase Inhibitor (TKI), for the Treatment of Locally Advanced or Metastatic ROS1-Positive Non-Small Cell Lung Cancer (NSCLC)" (Press release). Bristol Myers Squibb. 16 November 2023. Archived from the original on 16 November 2023. Retrieved 17 November 2023 – via Business Wire.
1 2 3 4 "FDA grants accelerated approval to repotrectinib for adult and pediatric participants with neurotrophic tyrosine receptor kinase gene fusion-positive solid tumors". U.S. Food and Drug Administration. 13 June 2024. Archived from the original on 13 June 2024. Retrieved 13 June 2024. This article incorporates text from this source, which is in the public domain.
↑ "Cancer Accelerated Approvals". U.S. Food and Drug Administration (FDA). 1 October 2024. Retrieved 6 December 2024.
↑ Turning Point Therapeutics, Inc. (5 February 2024). A Phase 1/2, Open-Label, Multi-Center, First-in-Human Study of the Safety, Tolerability, Pharmacokinetics, and Anti-Tumor Activity of TPX-0005 in Patients With Advanced Solid Tumors Harboring ALK, ROS1, or NTRK1-3 Rearrangements (TRIDENT-1) (Report). clinicaltrials.gov. Archived from the original on 18 June 2024. Retrieved 18 June 2024.
↑ "Meeting highlights from the Committee for Medicinal Products for Human Use (CHMP) 11-14 November 2024". European Medicines Agency (EMA). 15 November 2024. Retrieved 16 November 2024.

بیشتر بخوانید

Drilon A, Ou SI, Cho BC, Kim DW, Lee J, Lin JJ, Zhu VW, Ahn MJ, Camidge DR, Nguyen J, Zhai D, Deng W, Huang Z, Rogers E, Liu J, Whitten J, Lim JK, Stopatschinskaja S, Hyman DM, Doebele RC, Cui JJ, Shaw AT (October 2018). "Repotrectinib (TPX-0005) Is a Next-Generation ROS1/TRK/ALK Inhibitor That Potently Inhibits ROS1/TRK/ALK Solvent- Front Mutations". Cancer Discovery. 8 (10): 1227–1236. doi:10.1158/2159-8290.CD-18-0484. PMID 30093503.

پیوند به بیرون

"Repotrectinib (Code C133821)". NCI Thesaurus.

[1] "Augtyro (Bristol-Myers Squibb Australia Pty Ltd)". Therapeutic Goods Administration (TGA). 24 September 2025. Retrieved 20 October 2025.

[2] "Register of Innovative Drugs". Health Canada. 3 November 2006. Retrieved 23 May 2025.

[3] ttps://health-products.canada.ca/dpd-bdpp/info?lang=eng&code=106076

[Augtyro_FDA_label-4] 1 2 3 4 5 "Augtyro- repotrectinib capsule". DailyMed. 15 November 2023. Archived from the original on 12 December 2023. Retrieved 12 December 2023.

[Augtyro_EPAR-5] 1 2 3 4 5 "Augtyro EPAR". European Medicines Agency (EMA). 14 November 2024. Retrieved 16 November 2024. Text was copied from this source which is copyright European Medicines Agency. Reproduction is authorized provided the source is acknowledged.

[Augtyro_PI-6] 1 2 3 "Augtyro PI". Union Register of medicinal products. 14 January 2025. Retrieved 16 January 2025.

[FDA_repotrectinib-7] 1 2 3 4 5 6 7 "FDA approves repotrectinib for ROS1-positive non-small cell lung cancer". U.S. Food and Drug Administration (FDA). 15 November 2023. Archived from the original on 16 November 2023. Retrieved 17 November 2023. This article incorporates text from this source, which is in the public domain.

[8] "U.S. Food and Drug Administration Approves Augtyro (repotrectinib), a Next-Generation Tyrosine Kinase Inhibitor (TKI), for the Treatment of Locally Advanced or Metastatic ROS1-Positive Non-Small Cell Lung Cancer (NSCLC)" (Press release). Bristol Myers Squibb. 16 November 2023. Archived from the original on 16 November 2023. Retrieved 17 November 2023 – via Business Wire.

[FDA_20240613-9] 1 2 3 4 "FDA grants accelerated approval to repotrectinib for adult and pediatric participants with neurotrophic tyrosine receptor kinase gene fusion-positive solid tumors". U.S. Food and Drug Administration. 13 June 2024. Archived from the original on 13 June 2024. Retrieved 13 June 2024. This article incorporates text from this source, which is in the public domain.

[10] "Cancer Accelerated Approvals". U.S. Food and Drug Administration (FDA). 1 October 2024. Retrieved 6 December 2024.

[11] Turning Point Therapeutics, Inc. (5 February 2024). A Phase 1/2, Open-Label, Multi-Center, First-in-Human Study of the Safety, Tolerability, Pharmacokinetics, and Anti-Tumor Activity of TPX-0005 in Patients With Advanced Solid Tumors Harboring ALK, ROS1, or NTRK1-3 Rearrangements (TRIDENT-1) (Report). clinicaltrials.gov. Archived from the original on 18 June 2024. Retrieved 18 June 2024.

[12] "Meeting highlights from the Committee for Medicinal Products for Human Use (CHMP) 11-14 November 2024". European Medicines Agency (EMA). 15 November 2024. Retrieved 16 November 2024.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]