خورشید احمد
خورشید احمد | |
|---|---|
| فعالیت دانشگاهی | |
| زمینه | اقتصاد اسلامی |
| نهاد | دانشگاه لستر، دانشگاه کراچی، مؤسسه مطالعات سیاسی پاکستان، کمیسیون برنامه پاکستان |
| مکتب یا سنت | فقه اقتصاد اسلامی |
| دانشگاه | کالج دولتی لاهور، دانشگاه اسلامی بینالمللی مالزی |
| تأثیرگذاران | محافظهکاری سرمایهداری |
| مشارکتها | اقتصاد اسلامی و محافظهکاری |
| جوایز | جایزه ملک فیصل (۲۰۱۱) |
خورشید احمد (ااردو: خورشید احمد؛ ۲۳ مارس ۱۹۳۲ – ۱۳ آوریل ۲۰۲۵) (۱۳۱۱ تا ۲۴ فروردین/حمل ۱۴۰۴) اقتصاددان، فیلسوف، سیاستمدار و فعال اسلامی پاکستانی بود که در توسعهٔ فقه اقتصادی اسلامی بهعنوان یک رشتهٔ دانشگاهی نقش داشت. او همچنین یکی از بنیانگذاران بنیاد اسلامی در لستر، بریتانیا (بههمراه خرم مراد) بهشمار میرود. [۱]
او از چهرههای ارشد محافظهکار بهشمار میرفت و از اعضای باسابقهٔ حزب اسلامگرای جماعت اسلامی (JeI) بود. وی در انتخابات عمومی سال ۲۰۰۲، از سوی ائتلاف متحده مجلس عمل (MMA)، نامزد شد و به عضویت سنا درآمد. دورهٔ سناتوری او تا سال ۲۰۱۲ ادامه داشت. خورشید احمد همچنین در دوران حکومت ضیاءالحق، بهعنوان مشاور سیاستگذاری ایفای نقش کرد و ریاست کمیسیون برنامهریزی را برعهده داشت؛ تمرکز اصلی او در این دوره، اسلامیسازی اقتصاد ملی پاکستان در دههٔ ۱۹۸۰ بود.
زندگینامه
احمد در ۲۳ مارس ۱۹۳۲ (۳ حمل ۱۳۱۱) در دهلی، هند بریتانیا، در خانوادهای اردوزبان زاده شد. او در کالج انگلو-عربی در دهلی تحصیل کرد. پس از تقسیم هند در سال ۱۹۴۷، خانوادهاش به پاکستان مهاجرت کردند و در لاهور، پنجاب ساکن شدند. پس از آن، احمد در سال ۱۹۴۹ وارد دانشگاه دولتی لاهور شد و در رشتههای کسبوکار و اقتصاد به تحصیل پرداخت. همان سال، نخستین مقالهٔ انگلیسی خود را در نشریهٔ The Muslim Economist (اقتصاد اسلامی) منتشر کرد.[۲]
او در سال ۱۹۵۲ با درجهٔ ممتاز در رشتهٔ اقتصاد، مدرک کارشناسی خود را دریافت کرد. در همین دوران، به مطالعهٔ آثار فلسفی ابوالاعلی مودودی پرداخت و بهعنوان عضو فعال در حزب جماعت اسلامی (JeI) فعالیت میکرد.[۳] در همان سال، آزمون وکالت را پشت سر گذاشت و وارد رشتهٔ حقوق در دانشگاه دولتی لاهور (GCU) شد، جایی که تمرکز اصلی او بر فقه و حقوق اسلامی بود.[۴] احمد همزمان با تحصیل، به فعالیت حزبی در جماعت اسلامی ادامه داد و دروس مطالعات اسلامی نیز تدریس میکرد.[۳]
پس از وقوع ناآرامیها و شورشهای خشونتآمیز در لاهور، احمد برای پرهیز از دستگیری و بازداشت گستردهٔ اعضای جماعت اسلامی توسط پلیس ایالت پنجاب، دانشگاه را ترک کرد و بهطور دائم به کراچی نقل مکان نمود.[۳]
خورشید احمد پس از مهاجرت به کراچی، در دانشگاه کراچی ثبتنام کرد و در سال ۱۹۵۸ با مدرک کارشناسی ارشد با درجهٔ ممتاز در اقتصاد فارغالتحصیل شد. پایاننامهٔ او بر آثار بنیادی آدام اسمیت دربارهٔ مفهوم دست نامرئی و نظام سرمایهداری متمرکز بود.[۴]
در سال ۱۹۶۲ (۱۳۴۱)، خورشید احمد با مدرک کارشناسی ارشد با درجهٔ ممتاز در مطالعات اسلامی از دانشگاه کراچی فارغالتحصیل شد. او در سال ۱۹۶۵ موفق به دریافت بورسیه برای ادامهٔ تحصیل در مقطع دکتری در بریتانیا شد. احمد در دانشگاه لستر ثبتنام کرد و به دانشکدهٔ اقتصاد این دانشگاه پیوست. وی در سالهای ۱۹۶۷–۱۹۶۸ با موفقیت از پایاننامهٔ دکتری خود در رشتهٔ اقتصاد دفاع کرد.[۴] موضوع رسالهٔ دکترای او فقه اقتصادی اسلامی بود.
در سال ۱۹۷۰، دانشگاه لستر به پاس خدمات احمد در ترویج سوادآموزی، به او دکترای افتخاری در آموزش اعطا کرد.[۴] در همان سال، او به انگلستان نقل مکان کرد و به گروه فلسفه دانشگاه لستر پیوست تا به تدریس فلسفهٔ معاصر بپردازد.[۴] [۵]
جوایز و تقدیرها
- بهپاس خدمات علمی و پژوهشیاش، خورشید احمد در ۲۳ مارس ۲۰۱۱ موفق به دریافت نشان امتیاز، عالیترین نشان غیرنظامی کشور پاکستان شد.
- او همچنین در سال ۱۹۹۰ بههمراه علی الطنطاوی، برندهٔ مشترک جایزه ملک فیصل برای خدمات به اسلام گردید.[۵]
آثار
- Economic development in an Islamic framework, 1979, Leicester: Islamic Foundation[۶]
- Family Life In Islam, 1977, The Islamic Foundation[۷]
- Islam: Basic principles and characteristics, 1977, Islamic Teaching Center[۸]
ترجمه به فارسی
منابع
- ↑ "JI former deputy chief Prof Khurshid Ahmad passes away". 24 News HD (به انگلیسی). 2025-04-13. Retrieved 2025-04-16.
- ↑ «The American Muslim (TAM)». theamericanmuslim.org. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۱۸.
- 1 2 3 Musaji, Imran. "Profile of Khurshid Ahmad". The American Muslim website. Retrieved 18 Jan 2017.
- 1 2 3 4 5 "Educational background of Professor Khurshid Ahmad". Senate of Pakistan website. Archived from the original on 21 December 2012. Retrieved 21 April 2020. خطای یادکرد: برچسب
<ref>نامعتبر؛ نام «Pakistan Senate» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - 1 2 "King Faisal Prize 1990 for Professor Khurshid Ahmad". Retrieved 19 April 2020. خطای یادکرد: برچسب
<ref>نامعتبر؛ نام «KFP1990» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - ↑ «Economic Development in an Islamic Framework».
- ↑ «Family Life In Islam».
- ↑ «Islam: Basic principles and characteristics».
- ↑ «اسلام و غرب». opac.nlai.ir. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۱۸.
- ↑ «اصول تعلیم و تربیت اسلامی».
- ↑ «مطالعاتی در اقتصاد اسلامی (گرداورنده احمد خورشید م) - کتابخانه، مرکز اسناد و مدارک علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه». www.lib.ir. دریافتشده در ۲۰۲۵-۰۴-۱۸.