جنوب غرب چین
جنوب غرب چین | |
|---|---|
 ناحیهٔ تعریفشده توسط دولت برای جنوب غرب چین. قرمز: تحت کنترل چین؛ قرمز روشن: قلمروی مورد مناقشه | |
| کشور |  چین |
| بزرگترین شهر | چونگچینگ |
| مساحت | |
| • کل | ۲۳۶۵۹۰۰ کیلومتر مربع (۹۱۳۵۰۰ مایل مربع) |
| جمعیت | |
| • کل | ۱۹۲۹۷۹۲۴۳ |
| • تراکم | ۸۲/کیلومتر مربع (۲۱۰/مایل مربع) |
| تولید ناخالص داخلی | ۲۰۲۲[۲] |
| - کل | ۱۳٫۷۱۳ تریلیون یوان (۲٫۰۳۹ تریلیون دلار) |
| - سرانه | ۷۱٬۰۶۰ یوان (۱۰٬۵۶۵ دلار) |
جنوب غرب چین (چینی: 西南; پینیین: Xīnán) منطقهای در چین است. این ناحیه از پنج منطقهٔ اداری استانی، یعنی چونگچینگ، سیچوان، گویژوو، یوننان و تبت تشکیل شده است.
جغرافیا
جنوب غرب چین منطقهای ناهموار و کوهستانی است که میان فلات تبت در غرب و تپههای ساحلی چین (东南丘陵) و دشتهای شرق قرار گرفته و ناحیهٔ گذار میان آنهاست. ویژگیهای جغرافیایی کلیدی در این منطقه شامل کوههای هنگدوان در غرب، حوضه سیچوآن در شمال شرق، و فلات یوننان–گوئیژویِ کارستی در شرق است. آبهای بخش عمدهٔ این منطقه به یانگتسه میریزد که تنگههای یانگتسه را در شمال شرق منطقه شکل میدهد.[۳]
محدودترین تعریف از جنوب غرب چین شامل سیچوان، چونگچینگ، یوننان و گویژوو است، در حالی که تعاریف گستردهتر اغلب شامل گوانگشی و بخشهای غربی هونان نیز میشود.[۴] تعریف رسمی دولت از جنوب غرب چین شامل استانهای اصلی سیچوان، چونگچینگ، یوننان و گویژوو، افزون بر منطقه خودمختار تبت است.[۳]
تاریخ
بخشهایی از جنوب غرب چین، شامل سرزمینی که امروزه یوننان، گویژوو و سیچوان است، در سال ۲۳۰ پیش از میلاد توسط امپراتور چین شی هوانگ از دودمان چین به خاک چین ضمیمه شد.[۵] دولتهای مستقل همچنان به اعمال نفوذ در منطقه ادامه دادند، که نمونههای برجستهٔ آن پادشاهی نانژائو در سدههای هشتم و نهم میلادی و پادشاهی دالی در سدههای دهم و یازدهم میلادی بودند. این منطقه عمدتاً آرامسازی شد و به قلمروی مینگ پیوست.[۴] در سدهٔ سیزدهم میلادی، دودمان یوآن به رهبری مغولها، مرزهای خود را گسترش داد تا فلات تبت را دربر گیرد؛ امری که اکنون مرز جنوب غربی فعلی چین را تعیین میکند.[۵]
در سدهٔ هجدهم میلادی، کنترل منطقهٔ فلات تبت در رویاروییهای بازی بزرگ میان قدرتهای امپراتوری روسیه، بریتانیا و چین اهمیت داشت.[۵]
پس از آنکه دولتهای جنگسالارِ دوران جمهوری چین جایگزین دودمان چینگ به رهبری منچوها شدند، سیاست دولت در قبال جنوب غرب عمدتاً سیاست عدم مداخله (انفعال) بود.[۶] جنگ دوم چین و ژاپن دولت ملیگرا را بر آن داشت تا بهطور فزایندهای بر وظایف دولتسازی در جنوب غرب تمرکز کند.[۶] شهر چونگچینگ به عنوان پایتخت مقاومت چین در برابر توسعهطلبی امپراتوری ژاپن عمل میکرد.
پس از شکست در جنگ داخلی چین، بخشهایی از ارتش ملیگرا به سمت جنوب عقبنشینی کردند و همزمان با ورود ارتش آزادیبخش خلق به یوننان، از مرز گذشتند و وارد برمه شدند.[۷]: 65 ایالات متحده از این نیروهای ملیگرا پشتیبانی میکرد، زیرا امیدوار بود آنها جمهوری خلق چین را از سمت جنوب غرب مورد ایذا قرار دهند و بدینوسیله منابع چین را از جنگ کره منحرف کنند.[۷]: 65 دولت برمه اعتراض کرد و فشار بینالمللی افزایش یافت.[۷]: 65 از سال ۱۹۵۳، چندین دور عقبنشینی نیروهای ملیگرا و خانوادههایشان انجام شد.[۷]: 65 در سال ۱۹۶۰، اقدام نظامی مشترک چین و برمه نیروهای ملیگرای باقیمانده را از برمه بیرون راند، هرچند بقایای آنها در نواحی مرزی برمه و تایلند باقی ماندند.[۷]: ۶۵–۶۶
راهبردهای غربی برای مهار چین در سدهٔ بیستم میلادی شامل مداخله در فلات تبت تا تقریباً اواسط دههٔ ۱۹۷۰ بود.[۵] پس از شکاف چین و شوروی، زمانی که سربازان شوروی در مرز مغولستان و چین تهدید به بستن راهرو گانسو کردند، تبت به منطقهای با نگرانی فزاینده در جنوب غرب چین تبدیل شد؛[۵] چرا که این امر تبت را به تنها مسیر مطمئن چین به سینکیانگ تبدیل میکرد.[۵]
در دوران اصلاحات اقتصادی چین، چین با جدیت بیشتری به یکپارچهسازی مناطق جنوب غربی خود روی آورد.[۸] تمرکز فزایندۀ چین بر توسعۀ تجارتمحور و گذار آن به یک اقتصاد بازار سوسیالیستی، به تغییر جهتگیری به سوی جنوب غرب کمک کرد؛ چرا که توسعۀ کُندِ این ناحیه بهطور فزایندهای به عنوان مانعی برای رشد دیده میشد.[۹] ابتکارهای توسعۀ جنوب غرب چین بازتابدهندۀ این آگاهی است که تعامل اقتصادی، مقرونبهصرفهترین راه برای کاهش ناآرامیهای سیاسی و جبران توسعهنیافتگی در امتداد این مرزهاست.[۱۰]
جمعیتشناسی
نواحی گوناگون جنوب غرب چین دارای هویتهای منطقهای نیرومندی هستند و از نظر تاریخی در مقایسه با مناطق توسعهیافتهترِ شرق چین، روستاییتر قلمداد میشدهاند.[۴] توسعۀ پرشتاب از اواخر دهۀ ۱۹۷۰ بدین سو، به دگرگونی بسیاری از بخشهای این منطقه با پیشرفتهای نوین یاری رسانده است. در اوایل سدۀ بیست و یکم، جنوب غرب چین ۵۰٪ از اقلیتهای قومی در چین را در خود جای داده بود که این گروه، ۳۷٪ از جمعیت منطقه را تشکیل میدادند.[۴] مهاجرت مردم هان عمدتاً در مراکز شهری متمرکز بوده است، در حالی که مناطق روستایی همچنان عمدتاً از جمعیتهای اقلیت، از جمله قوم ژوانگ، مردم میائو، قوم ای و دیگران تشکیل شده است.
ساکنان جنوب غرب چین عمدتاً به گویشی از چینی ماندارین سخن میگویند که به ماندارین جنوب غربی شهرت دارد. این گونه، از همان زبان نوشتاری ماندارین بهره میبرد اما تنها حدود ۵۰٪ با چینی معیار دارای فهم متقابل است. تا سال ۲۰۱۲، تقریباً ۲۶۰ میلیون گویشور ماندارین جنوب غربی وجود داشت.[۱۱]
صنعت
در نیمۀ نخست سدۀ بیستم، توسعۀ صنعتی در جنوب غرب چین تحت هدایت دولت بود.[۱۲]: 13
تقسیمات اداری
| GB[۱۳] | ISO 3166-2:CN[۱۴] | استان | نام چینی | مرکز | جمعیت | تراکم | مساحت | اختصار/نماد | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| CQ | 50 | چونگچینگ | 重庆市 Chóngqìng Shì |
چونگچینگ | ۲۸,۸۴۶,۱۷۰ | ۳۵۰٫۵۰ | ۸۲,۳۰۰ | 渝 Yú | |
| SC | 51 | سیچوان | 四川省 Sìchuān Shěng |
چنگدو | ۸۰,۴۱۸,۲۰۰ | ۱۶۵٫۸۱ | ۴۸۵,۰۰۰ | 川(蜀) Chuān (Shǔ) | |
| GZ | 52 | گویژوو | 贵州省 Gùizhōu Shěng |
گوئیانگ | ۳۴,۷۴۶,۴۶۸ | ۱۹۷٫۴۲ | ۱۷۶,۰۰۰ | 贵(黔) Guì (Qián) | |
| YN | 53 | یوننان | 云南省 Yúnnán Shěng |
کونمینگ | ۴۵,۹۶۶,۲۳۹ | ۱۱۶٫۶۷ | ۳۹۴,۰۰۰ | 云(滇) Yún (Diān) | |
| XZ | 54 | منطقه خودمختار تبت | 西藏自治区 Xīzàng Zìzhìqū |
لهاسا (شهر در سطح ولایت) | ۳,۰۰۲,۱۶۶ | ۲٫۴۴ | ۱,۲۲۸,۴۰۰ | 藏 Zàng | |
شهرهایی با مناطق شهری بیش از یک میلیون نفر جمعیت
| # | شهر | منطقه شهری[۱۵] | منطقه اداری[۱۵] | محدوده قانونی شهر[۱۵] | استان | تاریخ سرشماری |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ۱ | چونگچینگ[الف] | ۸,۸۹۴,۷۵۷ | ۱۲,۰۸۴,۳۸۵ | ۱۶,۰۴۴,۰۲۷ | CQ | ۲۰۱۰-۱۱-۰۱ |
| ۲ | چنگدو | ۶,۳۱۶,۹۲۲ | ۷,۴۱۵,۵۹۰ | ۱۴,۰۴۷,۶۲۵ | SC | ۲۰۱۰-۱۱-۰۱ |
| ۳ | کونمینگ[ب] | ۳,۱۴۰,۷۷۷ | ۳,۲۷۲,۵۸۶ | ۶,۴۳۲,۲۰۹ | YN | ۲۰۱۰-۱۱-۰۱ |
| ۴ | گوئیانگ | ۲,۵۲۰,۰۶۱ | ۳,۰۳۴,۷۵۰ | ۴,۳۲۲,۶۱۱ | GZ | ۲۰۱۰-۱۱-۰۱ |
- یادداشتها
منابع
- ↑ [(https://web.archive.org/web/20210511031334/http://www.stats.gov.cn/english/PressRelease/202105/t20210510_1817185.html) "Main Data of the Seventh National Population Census"]. اداره ملی آمار چین. Archived from [(http://www.stats.gov.cn/english/PressRelease/202105/t20210510_1817185.html) the original] on May 11, 2021.
{{cite web}}: Check|archive-url=value (help); Check|url=value (help) - ↑ GDP-2022 is a preliminary data [(https://data.stats.gov.cn/english/easyquery.htm?cn=E0102) "Home - Regional - Quarterly by Province"] (Press release). China NBS.
{{cite press release}}: Check|url=value (help) - 1 2 [(https://www.researchgate.net/?_tp=eyJjb250ZXh0Ijp7ImZpcnN0UGFnZSI6Il9kaXJlY3QiLCJwYWdlIjoiX2RpcmVjdCJ9fQ) "A Study of Southwest China"].
{{cite web}}: Check|url=value (help) - 1 2 3 4 China's Southwest (3rd ed.). Lonely Planet. 2007. ISBN 978-1-74104-185-9.
- 1 2 3 4 5 6 Singh, Swaran (2016). "China Engages Its Southwest Frontier". The new great game: China and South and Central Asia in the era of reform. Thomas Fingar. Stanford, California: انتشارات دانشگاه استنفورد. pp. 167. ISBN 978-0-8047-9764-1. OCLC 939553543.
- 1 2 Singh, Swaran (2016). "China Engages Its Southwest Frontiers". The new great game: China and South and Central Asia in the era of reform. Thomas Fingar. Stanford, California: انتشارات دانشگاه استنفورد. pp. 151. ISBN 978-0-8047-9764-1. OCLC 939553543.
- 1 2 3 4 5 Han, Enze (2024). The Ripple Effect: China's Complex Presence in Southeast Asia. New York, NY: انتشارات دانشگاه آکسفورد. ISBN 978-0-19-769659-0.
- ↑ Singh, Swaran (2016). "China Engages Its Southwest Frontiers". The new great game : China and South and Central Asia in the era of reform. Thomas Fingar. Stanford, California: انتشارات دانشگاه استنفورد. pp. 152. ISBN 978-0-8047-9764-1. OCLC 939553543.
- ↑ Singh, Swaran (2016). "China Engages Its Southwestern Frontiers". The new great game : China and South and Central Asia in the era of reform. Thomas Fingar. Stanford, California: انتشارات دانشگاه استنفورد. pp. 152–153. ISBN 978-0-8047-9764-1. OCLC 939553543.
- ↑ Singh, Swaran (2016). "China Engages Its Southwest Frontier". The new great game : China and South and Central Asia in the era of reform. Thomas Fingar. Stanford, California: انتشارات دانشگاه استنفورد. pp. 166. ISBN 978-0-8047-9764-1. OCLC 939553543.
- ↑ Chinese Academy of Social Sciences (2012). Zhōngguó yǔyán dìtú jí (dì 2 bǎn): Hànyǔ fāngyán juǎn 中国语言地图集(第2版):汉语方言卷 [Language Atlas of China (2nd edition): Chinese dialect volume] (به چینی). Beijing: The Commercial Press. p. 3.
- ↑ Hirata, Koji (2024). Making Mao's Steelworks: Industrial Manchuria and the Transnational Origins of Chinese Socialism. Cambridge Studies in the History of the People's Republic of China series. New York, NY: انتشارات دانشگاه کمبریج. ISBN 978-1-009-38227-4.
- ↑ [(http://www.people.fas.harvard.edu/~chgis/work/design/chinastdb_1210.doc) GB/T 2260 codes for the provinces of China]
- ↑ ISO 3166-2:CN (کدهای سازمان بینالمللی استانداردسازی ایزو ۳۱۶۶–۲ برای استانهای چین)
- 1 2 3 国务院人口普查办公室、国家统计局人口和社会科技统计司编 (2012). 中国2010年人口普查分县资料. Beijing: 中国统计出版社 [China Statistics Press]. ISBN 978-7-5037-6659-6.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Southwestern China». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۴ دسامبر ۲۰۲۵.
پیوند به بیرون
