جان سی. ولز

جان سی. ولز
نام هنگام تولدجان کریستوفر ولز
زادهٔ۱۱ مارس ۱۹۳۹ ‏(۸۶ سال)
بوتل، انگلستان
ملیتبریتانیایی
شریک زندگیگابریل پارسونز (ا. ۲۰۲۶–۲۰۲۳)
پس‌زمینه‌های علمی
تحصیلات
عنوان پایان‌نامهسازگاری آواشناسی در گفتار جامائیکایی‌ها در منطقه لندن
سال دفاع۱۹۷۱
استاد راهنماجوزف دزموند اوکانر
کار علمی
زمینهٔ تخصصی/حوزه کاریآواشناسی
نهادکالج دانشگاهی لندن (۱۹۶۲–۲۰۰۶)

جان سی. ولز (انگلیسی: John C. Wells؛ زادهٔ ۱۱ مارس ۱۹۳۹) آواشناس بریتانیایی، اسپرانتیست و استاد دانشگاه اهل انگلستان است. ولز استاد بازنشسته در کالج دانشگاهی لندن است، جایی که تا زمان بازنشستگی‌اش در سال ۲۰۰۶، کرسی استادی دپارتمان آواشناسی را در اختیار داشت.[۱] او به‌خاطر آثارش دربارهٔ زبان اسپرانتو و ابداع «مجموعه‌های واژگانی استاندارد» و رمزگذاری «ایکس-سامپا» (مخفف «الفبای آواشناسیِ متد گسترش‌یافتهٔ ارزیابی گفتار») برای الفبای آوانگاری بین‌المللی شناخته می‌شود.

اوایل زندگی

ولز در ۱۱ مارس ۱۹۳۹ در بوتل، انگلستان متولد شد.[۲]

ولز مدرک کارشناسی خود را از کالج ترینیتی، کمبریج، و مدارک کارشناسی ارشد و دکتری خود را از دانشگاه لندن دریافت کرد.

سوابق حرفه‌ای

ولز به‌خاطر کتاب و کاست «لهجه‌های انگلیسی»، کتاب و سی‌دی «آواهای آی‌پی‌ای»، کتاب «جنبه‌های زبان‌شناختی اسپرانتو» و «فرهنگ تلفظ لانگمن» شناخته می‌شود. او نویسنده پرکاربردترین فرهنگ لغت انگلیسی-اسپرانتو است.[۳] -->

ولز تا زمان بازنشستگی، یک دوره تابستانی دو هفته‌ای آواشناسی را در کالج دانشگاهی لندن مدیریت می‌کرد که بر آواشناسی عملی و نظری و همچنین جنبه‌های آموزش آواشناسی تمرکز داشت. این دوره با آزمون‌های کتبی و شفاهی به پایان می‌رسد که طی آن «گواهی مهارت انجمن بین‌المللی آواشناسی در آواشناسی انگلیسی» اعطا می‌گردد.

او از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۷ رئیس انجمن آواشناسی بین‌المللی بود. او همچنین عضو کمیته شش نفره مشاوره آکادمیک در مؤسسه «لینگوافون» است.[۴]

ولز همواره در استفاده از فناوری‌های نو پیشگام بوده است. او ابداع‌کننده الفبای آواشناسی «ایکس-سامپا» بر پایه کدهای اسکی (ASCII) است که برای استفاده در رایانه‌های دیجیتالی که توانایی پردازش نمادهای آی‌پی‌ای را نداشتند، طراحی شده بود. او در اواسط دهه ۱۹۹۰ زبان اچ‌تی‌ام‌ال را فرا گرفت و صفحه‌ای وب ایجاد کرد که در آن ارجاعات رسانه‌ای به انگلیسی پای‌رودی را گردآوری می‌کرد، هرچند که خودش نسبت به این مفهوم بدبین بود.[۵] ولز پس از بازنشستگی، از مارس ۲۰۰۶ تا آوریل ۲۰۱۳ یک وبلاگ منظم در مورد موضوعات آواشناسی را اداره می‌کرد. او در ۲۲ آوریل ۲۰۱۳ پایان کار وبلاگ خود را اعلام کرد و گفت: «اگر چیزی برای گفتن ندارم، بهترین نقشه این است که صحبت کردن را متوقف کنم.»[۶]

آثار پژوهشی دربارهٔ لهجه‌های انگلیسی

بخش قابل توجهی از تحقیقات ولز بر توصیف آواشناختی گونه‌های زبان انگلیسی تمرکز دارد. در سال ۱۹۸۲، انتشارات دانشگاه کمبریج سه جلد کتاب «لهجه‌های انگلیسی» او را منتشر کرد که لهجه‌ها را در سراسر دنیای انگلیسی‌زبان با اصطلاحات آواشناسی توصیف می‌کرد. این اثر، اصطلاحات منسجمی را برای لهجه‌هایی به کار برد که پیش از آن به‌صورت مجزا تحلیل شده بودند. کتاب «لهجه‌های انگلیسی»[۷] مفهوم «مجموعه‌های واژگانی» را تعریف کرد؛ مفهومی که کاربرد گسترده‌ای یافته است. یک مجموعه واژگانی، دسته‌ای از کلمات است (که با یک عنصر برگزیده نام‌گذاری می‌شوند) که دارای یک ویژگی خاص و مشترک هستند. برای مثال، کلماتی که به مجموعه واژگانی BATH تعلق دارند، در ایالات متحده دارای واج /æ/ و در انگلیسی فصیح دارای واج /ɑ:/ هستند. علاوه بر این، ولز به عنوان واضع اصطلاح راتیک شناخته می‌شود؛ اصطلاحی برای توصیف لهجه‌هایی که در آن‌ها حرف r در املا، همیشه به‌صورت آوایی تلفظ می‌شود.[۸]


ولز پیش از نگارش «لهجه‌های انگلیسی»، دو نقد بسیار تند بر «اطلس زبان‌شناختی انگلستان» نوشت که خروجی اصلی «پیمایش گویش‌های انگلیسی» بود.[۹][۱۰] او استدلال کرد که روش‌شناسی آن قدیمی است، نمونه‌ها معرف کل جمعیت نیستند و امکان ندارد که بتوان «با قطعیت، نظام مصوت‌های هم‌زمانی را در هر یک از مناطق مورد بررسی کشف کرد.»[۹] کِی. ام. پتیت در نقد خود بر کتاب «لهجه‌های انگلیسی» خاطرنشان کرد که ولز در برخی از بخش‌های اثرش، به وفور از داده‌های «پیمایش گویش‌های انگلیسی» استفاده کرده است، در حالی که در بخش‌های دیگر همان اثر، از این پیمایش انتقاد کرده است.[۱۱]

ولز عضو کمیته «اطلس زبان‌های اروپا» برای انگلستان و ولز بود، اما هرگز نقش گسترده‌ای در آن ایفا نکرد.[۱۲]

فرهنگ تلفظ لانگمن

ولز توسط انتشارات لانگمن مأمور شد تا فرهنگ تلفظ این انتشارات را تألیف کند که نخستین ویرایش آن در سال ۱۹۹۰ منتشر شد. از سال ۱۹۷۷، زمانی که آلفرد سی. گیمسون آخرین ویرایش خود (ویرایش چهاردهم) از «فرهنگ تلفظ انگلیسی» را منتشر کرد، هیچ فرهنگ تلفظی در بریتانیا نشر نیافته بود.

کتاب ولز دامنه بسیار گسترده‌تری داشت و شامل تلفظ‌های آمریکایی و همچنین تلفظ‌های معیار می‌شد و تلفظ‌های غیرمعیار رایج در بریتانیای کبیر را نیز در بر می‌گرفت (مانند استفاده از مصوت کوتاه در کلماتی چون bath, chance, last و غیره، و مصوت بلند در کلماتی مانند book, look و غیره). کتاب او همچنین شامل آوانویسی کلمات خارجی به زبان‌های بومی‌شان و تلفظ‌های محلیِ نام مکان‌ها در سراسر دنیای انگلیسی‌زبان بود.

اسپرانتو

ولز از سال ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۵ رئیس انجمن جهانی اسپرانتو بود. او همچنین ریاست فرهنگستان اسپرانتو (۲۰۱۳–۲۰۰۷) و انجمن اسپرانتوی بریتانیا (۲۰۱۳–۲۰۱۱) را بر عهده داشته است.[۱۳]

فعالیت در زمینه اصلاح نظام املایی

ولز از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۳ رئیس «انجمن املایی» (Spelling Society) بود که از اصلاح نظام املایی حمایت می‌کند. در سال ۲۰۰۸، او در سخنرانی دیوید کامرون، رهبر وقت اپوزیسیون، مورد انتقاد قرار گرفت؛ کامرون بدون نام بردن از او و تنها با عنوان «رئیس انجمن املایی»، وی را به‌دلیل ترویج رواداری نسبت به زبان پیامکی سرزنش کرد.[۱۴]

منابع

  1. ↑ "On the Retirement of Emeritus Professor John Christopher Wells". www.yek.me.uk. Archived from the original on 12 February 2025. Retrieved 12 April 2014.
  2. ↑ "Professor J. C. Wells: brief curriculum vitae". UCL Division of Psychology and Language Sciences. Archived from the original on 28 May 2024.
  3. ↑ Petyt, KM (1982). "Reviews: JC Wells: Accents of English". Journal of the International Phonetic Association. Cambridge. 12 (2): 104–112. doi:10.1017/S0025100300002516. Retrieved 6 January 2013.
  4. ↑ "Linguaphone Academic Advisory Committee". Linguaphone Group. Archived from the original on 2 November 2013. Retrieved 2 November 2013.
  5. ↑ "My personal history". UCL Psychology & Language Sciences. Archived from the original on 5 December 2008. Retrieved 9 August 2008.
  6. ↑ "click farewell". John Wells's phonetic blog. 22 April 2013.
  7. ↑ Wells (1982)
  8. ↑ The Oxford English Dictionary documentation of the word's first use is as follows: "rhotic ... 1968 J. C. Wells in Progress Rep. Phonetics Lab. Univ. Coll. London (unpublished) June 56 It was possible to divide respondents into three categories: A. (non-rhotic) Those who had nonprevocalic r-colouring neither for ‑er nor for ‑a; B. (rhotic) Those who had nonprevocalic r-colouring for ‑er but not for ‑a; C. (hyperrhotic)." Cf. Wells's Twitter account at https://twitter.com/jcwells_phon/status/1136687808503062529.
  9. 1 2 John C Wells (1 December 1978) [Placed on the web 7 April 1999]. "Review of the Linguistic Atlas of England". The Times Higher Education Supplement – via UCL Psychology & Language Sciences.
  10. ↑ Wells, John (June 1979). "Harold Orton, Stewart Sanderson and John Widdowson (Editors), The Linguistic Atlas of England. (Pp. approximately 340. Croom Helm: London, 1978.) - David Parry (Editor), The Survey of Anglo-Welsh Dialects. Volume 1. The South-East. (Pp. xiii + 309. David Parry, University College, Swansea: 1977.)". Journal of the International Phonetic Association. 9 (1): 39–43. doi:10.1017/S0025100300001894.
  11. ↑ Petyt, K. M. (1982). "Reviews: J. C. Wells: Accents of English". Journal of the International Phonetic Association. Cambridge. 12 (2): 104–112. doi:10.1017/S0025100300002516. S2CID 146349564. Retrieved 6 January 2013.
  12. ↑ Aveyard, Edward (2023). "The Atlas Linguarum Europae in Great Britain and the Republic of Ireland". Transactions of the Yorkshire Dialect Society: 3–11.
  13. ↑ "Presidents of the Association". esperanto.org.uk. Esperanto Asocio de Britio. 30 September 2025.
  14. ↑ "David Cameron's speech in full". The Guardian. 1 October 2008.

پیوند به بیرون

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ جان سی. ولز موجود است.
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.